NAT_3005_034_CMYK

Νέφος, αν μπορούσαμε να μην αναπνέουμε!

Αναρτήθηκε τη Κατηγορία: Όλα για την υγεία, Περιβάλλον.

της Αφροδίτης Ραυτοπούλου

Αν υπάρχει μία λέξη που μπορεί να περιγράψει καλύτερα τις σαρωτικές επιπτώσεις του νέφους στον ανθρώπινο οργανισμό, τότε αυτή είναι ΑΣΦΥΞΙΑ. Ασφυξία του δέρματος, ασφυξία των πνευμόνων, ασφυξία της καρδιάς, ασφυξία του κάθε κυττάρου…  Η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, που εορτάζεται κάθε χρόνο στις 5 Ιουνίου, είναι μία καλή αφορμή για να θυμόμαστε πόσο μολυσμένος είναι ο αέρας που αναπνέουμε για να λάβουμε ε τα μέτρα μας.

Το Λος Άντζελες ήταν η πρώτη πόλη στην οποία παρουσιάστηκε το λεγόμενο φωτοχημικό νέφος (συσσώρευση αέριων ρύπων). Λίγα χρόνια αργότερα, το 1952, το Λονδίνο καλύφθηκε από το λεγόμενο «Μεγάλο Νέφος», το οποίο διήρκεσε 4 ημέρες με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους πάνω από 10.000 άνθρωποι. Έκτοτε, η μία μετά την άλλη, όλες οι μεγαλουπόλεις του κόσμου καταγράφουν αυξημένα επίπεδα ρύπων στην ατμόσφαιρα με κύριους υπαίτιους τις βιομηχανίες και τις εξατμίσεις των αυτοκινήτων, ενώ τον προηγούμενο χειμώνα η Αθήνα γνώρισε και το φαινόμενο της αιθαλομίχλης, από την αυξημένη καύση ξύλων και άλλων εναλλακτικών πηγών θέρμανσης πέραν του ακριβού πετρελαίου.

Σαρωτικές επιπτώσεις

Τη δηλητηρίαση του αέρα προκαλεί ένα κοκτέιλ χημικών και τοξικών ουσιών, όπως μονοξείδιο του άνθρακα, οξείδια του αζώτου, πτητικές οργανικές ενώσεις, ορισμένες αλδεΰδες, το όζον όταν βρίσκεται στα χαμηλά επίπεδα της ατμόσφαιρας, αλλά και βαριά μέταλλα όπως μόλυβδος και κάδμιο.
Όπως επισημαίνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, ο μολυσμένος αέρας επιβαρύνει τη λειτουργία των πνευμόνων απειλώντας ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους και τους ανθρώπους με αναπνευστικά προβλήματα. Το νέφος προσβάλλει τις αναπνευστικές οδούς, προκαλώντας μία φλεγμονώδη κατάσταση που ευνοεί τις βρογχίτιδες, τις πνευμονίες, το άσθμα και τον ερεθισμό των βλεννογόνων.
Περισσότερο κινδυνεύουν τα παιδιά, τα οποία πέραν του ότι αναπνέουν πιο γρήγορα και εισπνέουν περισσότερο αέρα, ζουν και κινούνται στο ύψος των εξατμίσεων των αυτοκινήτων, ενώ την ίδια στιγμή έχουν ένα πιο ανώριμο και αναποτελεσματικό αμυντικό σύστημα.
Την ίδια στιγμή, έρευνες της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας έδειξαν ότι τα μικροσωματίδια του νέφους ευθύνονται για αυξημένες αρρυθμίες, εμφράγματα και  κρούσματα καρδιακής ανεπάρκειας. Μάλιστα, νέα επιστημονική μελέτη έδειξε ότι το καυσαέριο των οχημάτων καταφέρνει να μετατρέπει την καλή χοληστερόλη (HDL) σε κακή (LDL).
Σε πειράματα στο εργαστήριο, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ήταν αρκετές δύο εβδομάδες έκθεσης σε εξατμίσεις ντίζελ, για να σημειωθούν αλλαγές στην λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας (HDL), η οποία έχει ρόλο να προστατεύει τα αγγεία. Οι ερευνητές παρατήρησαν την ίδια στιγμή αύξηση της λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL), η οποία επιφέρει το φράξιμο των αρτηριών. Η εισπνοή των εξατμίσεων προκάλεσε ακόμα οξείδωση και φλεγμονή στον οργανισμό των πειραματόζωων και συνέβαλε στη δημιουργία ελεύθερων ριζών, προκαλώντας βλάβες στα κύτταρα και τους ιστούς τους. Μετά από δύο βδομάδες έκθεσης στη ρύπανση, τα πειραματόζωα παρουσίασαν οξειδωτικές βλάβες στο αίμα και το ήπαρ τους, οι οποίες μάλιστα δεν αποκαταστάθηκαν όταν αυτά εκτέθηκαν και πάλι σε καθαρό αέρα.
Δύο άλλες μελέτες που δημοσιεύτηκαν πρόσφατα στην επιθεώρηση “Archives of Internal Medicine”, επεσήμαναν τον κίνδυνο που αντιμετωπίζουν όσοι ζουν σε πυκνοκατοικημένες περιοχές ή δρόμους μεγάλης κυκλοφορίας σε επίπεδο εγκεφαλικής λειτουργίας. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι μετά από μία ημέρα έκθεσης σε μέτρια ρύπανση, ο κίνδυνος ισχαιμικού επεισοδίου αυξάνεται κατά 34%. Ακόμα, παρατήρησαν σταδιακή εξασθένηση της μνήμης, αλλά και της ικανότητας σκέψης.

“smoker’s face”

Για τις ασφυκτικές επιπτώσεις του νέφους έχουν προειδοποιήσει κατά καιρούς και οι δερματολόγοι, οι οποίοι μάλιστα συγκρίνουν τις συνέπειες της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στο δέρμα με αυτές του καπνίσματος, κάνοντας λόγο για “smoker’s face” (πρόσωπο καπνιστή). Όπως επισημαίνουν, όσοι ζουν σε μολυσμένες περιοχές εμφανίζουν πιο θαμπή και υπερευαίσθητη επιδερμίδα, επιρρεπή σε δερματίτιδες, ερεθισμούς και δημιουργία επιφανειακών πλακών.

Οι ειδικοί εξηγούν ότι τα μικροσκοπικά μόρια του άνθρακα διαταράσσουν την υδρολιπιδική μεμβράνη του δέρματος (εξωτερικό στρώμα νερού και σμήγματος), που αποτελεί τη φυσική του προστασία. Αυτό έχει ως συνέπεια όχι μόνο την απώλεια της λάμψης της επιδερμίδας και την όψη ενός κουρασμένου προσώπου, αλλά και τη δημιουργία μικροουλών, μέσω των οποίων οι μολυσματικές ουσίες εισχωρούν στο βάθος του δέρματος. Εκεί, διαταράσσουν τις εσωτερικές ισορροπίες, κάνοντας τους σμηγματογόνους αδένες να παράγουν περισσότερο σμήγμα. Πρόκειται για μία διαδικασία που σταδιακά ευνοεί την εμφάνιση ερεθισμών και τη δημιουργία υπόλευκων πλακών, τυπικών γνωρισμάτων της σμηγματορροϊκής δερματίτιδας.

Συμβουλές προς «νεφο-λλομένους»

  1. Τις ημέρες με υψηλά επίπεδα νέφους, συστήνεται να αποφεύγετε τα σπορ στην ύπαιθρο. Ο υπεραερισμός των πνευμόνων ευνοεί την απορρόφηση των τοξικών ουσιών. Είναι καλύτερα να επιδίδεστε σε εξωτερικές αθλητικές δραστηριότητες νωρίς το πρωί ή αργά το βράδυ, όταν τα επίπεδα συγκέντρωσης της μόλυνσης είναι χαμηλότερα.
  2. Για τον ίδιο λόγο, προτιμήστε να κρατάτε κλειστά τα παράθυρα κατά τη διάρκεια της μέρας και να αερίζετε το σπίτι αργά το βράδυ ή νωρίς το πρωί.
  3. Προσπαθήστε να αναπνέετε από τη μύτη και όχι από το στόμα. Η μύτη διαθέτει φυσικά φίλτρα που καλύπτουν τα εσωτερικά της τοιχώματα και μπλοκάρουν σε μεγάλο βαθμό τις μολυσματικές ουσίες που φτάνουν στους βλεννογόνους των βρόγχων.
  4. Για να συμβάλλετε κι εσείς στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, επιλέξτε για τις κοντινές μετακινήσεις σας το ποδήλατο ή τα μέσα μεταφοράς, ενώ αν έχετε τη δυνατότητα, αντικαταστήστε το συμβατικό σας αυτοκίνητο με ένα οικολογικό-υβριδικό. Σε διαφορετική περίπτωση, θυμηθείτε ότι αν διατηρείτε σταθερή ταχύτητα, περιορίζετε κατά 10% την κατανάλωση καυσίμων, ενώ η επιτάχυνση από τα 50 στα 100χλμ/ώρα μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, συνεπάγεται τετραπλάσια εκπομπή καυσαερίων.

8 τρόφιμα-φίλοι των πνευμόνων

Το νέφος προκαλεί φλεγμονές στο αναπνευστικό σύστημα και ανοίγει τον δρόμο σε βακτήρια και ιούς. Για να μη νοσήσετε, ποντάρετε σε τρόφιμα με αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, που θα οχυρώσουν τους πνεύμονές σας και θα τονώσουν το ανοσοποιητικό σας σύστημα.
Σολομός: Αποτελεί έξοχη πηγή λιπαρών οξέων Ωμέγα-3 που διακρίνονται για την αντιφλεγμονώδη δράση τους, και πρωτεϊνών που χρησιμεύουν στον οργανισμό για την παραγωγή αντισωμάτων.
Λάχανο: Περιέχει ισοθειοκυανάτες, που καταπολεμούν τις καρκινογόνες επιπτώσεις του νέφους.
Μήλα: Είναι πλούσια σε κουερσετίνη, μία αντιοξειδωτική ουσία που μειώνει τις φλεγμονές και διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα.
Πορτοκάλια: Περιέχουν άφθονη βιταμίνη C, που έχει ανοσοδιεγερτική δράση, ανακουφίζει τα συμπτώματα του κρυολογήματος και προλαμβάνει τις βλάβες στους ιστούς εξαιτίας των μολύνσεων.
Προβιοτικά: Εξισορροπούν την εντερική χλωρίδα και βελτιώνουν τη λειτουργία του εντέρου, ένα όργανο στο οποίο συγκεντρώνεται το 70-80% των κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος.
Ηλιόσποροι: Περιέχουν βιταμίνη Ε και αυξάνουν τα επίπεδα των αντιοξειδωτικών ουσιών στις αναπνευστικές οδούς.
Κρεμμύδια: Παρέχουν στον οργανισμό αλλικίνη, μία φυσική απολυμαντική ουσία που καταπολεμάει τις βακτηριακές μολύνσεις.
Καρότα: Χάρη στη β-καροτίνη, περιορίζουν την πρόωρη γήρανση των ιστών που επιφέρουν οι ελεύθερες ρίζες, οι οποίες σχηματίζονται στον οργανισμό εξαιτίας της μόλυνσης.

Πηγή: NaturaNrg #39