green_home

Παλιό ναι, ενεργοβόρο όχι πια

Αναρτήθηκε τη Κατηγορία: Save energy, Περιβάλλον.

της Τάνιας Μαρκουτσά

Προ των πυλών είναι πλέον το πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ’ οίκον» που είχε ανακοινωθεί από τον Μάρτιο και αναμένεται να έχει σημαντική συμβολή στην εξοικονόμηση ενέργειας στα παλιά κτίρια, αλλά και στην τόνωση της αγοράς.

Μέσα στο Νοέμβριο ξεκινά επιτέλους το πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ’ Οίκον» με σκοπό να ενταχθούν σε αυτό περίπου 100.000 σπίτια και να δημιουργηθούν 20.000 νέες θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με τις δηλώσεις του υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, Γιάννη Μανιάτη το συνολικό ύψος των επενδύσεων θα φθάσει σε 1.2 δισ. ευρώ, από τα οποία 400 εκατoμμύρια είναι η δημόσια συμμετοχή και τα υπόλοιπα θα καλυφθούν από τις τράπεζες. Θα δοθούν επιδοτήσεις και χαμηλότοκα δάνεια για αντικατάσταση κουφωμάτων, καυστήρων, μόνωση τοίχων, ταρατσών, κ.ά. σε κατοικίες που κατασκευάστηκαν πριν το 1980 και βρίσκονται σε περιοχές με τιμή ζώνης κάτω από 1.500 ευρώ, ανά τετραγωνικό. Ο υφυπουργός ανακοίνωσε ότι το πρόγραμμα έχει σχεδιαστεί με τρόπο, ώστε τα δάνεια να ανακυκλώνονται. Δηλαδή οι δόσεις που θα αποπληρώνουν οι δανειολήπτες θα επιστρέφουν στο ταμείο. Έτσι κάθε 2 ή 3 χρόνια θα μαζεύονται κονδύλια ύψους 300-400 εκατομμυρίων που θα χρησιμοποιούνται για την επαναπροκήρυξη δράσεων του προγράμματος.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε πολίτες οι οποίοι, εισοδηματικά, εντάσσονται σε τρεις οικονομικές κατηγορίες, δίνοντάς τους διαφορετικά κίνητρα ανάλογα με τα εισοδήματά τους.

house_ecoΚατηγορία Α:

  • Ιδιοκτήτες με ατομικό ή  οικογενειακό δηλωθέν εισόδημα που δεν ξεπερνά τις 15.000 € ή τις 25.000€ αντίστοιχα.
  • Για την κατηγορία αυτή, προβλέπεται χορήγηση ΑΤΟΚΟΥ δανείου και επιχορήγηση του 30% του επιλέξιμου προϋπολογισμού (με τη μορφή απομείωσης δανειακού κεφαλαίου). Δηλαδή ένας πολίτης που θα λάβει δάνειο 10.000 € θα αποπληρώσει 7.000 € άτοκα.

Κατηγορία Β:

  • Ιδιοκτήτες με ατομικό ή  οικογενειακό δηλωθέν εισόδημα μεταξύ 15.000 και 30.000 € ή 25.000 και 50.000€ αντίστοιχα. Για την κατηγορία αυτή, προβλέπεται χορήγηση χαμηλότοκου δανείου και επιπλέον επιχορήγηση για το 15% του επιλέξιμου προϋπολογισμού.
  • Το κόστος των ενεργειακών επιθεωρήσεων για τις κατηγορίες Α και Β θα επιχορηγείται στο 100%.

Κατηγορία Γ:

  • Ιδιοκτήτες με οικογενειακό δηλωθέν εισόδημα που υπερβαίνει τα παραπάνω όρια και φθάνει το ατομικό εισόδημα τις 45.000 € ή το οικογενειακό τις 65.000 €.
  • Για την κατηγορία αυτή, το κίνητρο αφορά στη χορήγηση χαμηλότοκου δανείου.

Φορολογικές Ελαφρύνσεις

Με το νέο φορολογικό νόμο 3842/2010, έχει θεσπιστεί μείωση του οφειλόμενου φόρου που μπορεί να φτάσει και τα 600 € για δαπάνες εξοικονόμησης ενέργειας της τάξεως των 6.000 €.

Πού βρισκόμαστε σήμερα

Την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής ολοκληρωνόταν η διαδικασία επιλογής των τραπεζών που θα λάβουν μέρος στο πρόγραμμα και στελεχώνονταν τα μητρώα των ενεργειακών επιθεωρητών. Κατά συνέπεια, η ημερομηνία έναρξης υποβολής αιτήσεων από τους πολίτες προς τις Τράπεζες  αναμένεται να οριστεί μέσα στο Νοέμβριο.  Από την πρώτη μέρα της ανακοίνωσης του προγράμματος, το Γραφείο Ενημέρωσης και Πληροφόρησης υπολογίζεται ότι δέχεται καθημερινά περίπου 250 τηλεφωνήματα πολιτών. Σε ερώτησή μας αν η πεποίθηση του Υπουργείου είναι ότι μπορεί ο κόσμος να ανταπεξέλθει σε περίοδο οικονομικής κρίσης και να δανειοδοτηθεί προκειμένου να συμμετάσχει στο πρόγραμμα μάς απάντησαν ότι «το πρόγραμμα αφορά σε χορήγηση δανείων για όλους, άτοκων (επιδότηση επιτοκίου 100%) για την κατηγορία εισοδήματος Α και χαμηλότοκων για τις κατηγορίες εισοδήματος Β και Γ, καθώς και σε επιχορήγηση 30% και 15% για τις κατηγορίες Α και Β αντίστοιχα. Δεν υπάρχουν κόστη φακέλου στις τράπεζες, ενώ για όσους ενταχθούν στο Πρόγραμμα καλύπτεται το κόστος των ενεργειακών επιθεωρήσεων. Η χρήση δανείων (με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους), ειδικά αυτή την περίοδο, στοχεύει μεταξύ άλλων στην ενίσχυση της ρευστότητας των νοικοκυριών.»  Η ενεργειακή εξοικονόμηση κάθε κατοικίας σύμφωνα με το ΥΠΕΚΑ «εξαρτάται από τον τύπο του κτηρίου (είδος τοιχοποιίας, μέγεθος ανοιγμάτων, σύστημα θέρμανσης κ.λ.π.), την κλιματική ζώνη, τις επεμβάσεις που θα γίνουν και βέβαια την ενεργειακή συμπεριφορά των ενοίκων. Για τον υπολογισμό της μείωσης της κατανάλωσης απαιτείται σχετική μελέτη. Για το λόγο αυτό άλλωστε αποφασίστηκε το πρόγραμμα να εφαρμοσθεί στη βάση των συστάσεων των ενεργειακών επιθεωρητών. Ενδεικτικά, για μια τυπική μονοκατοικία 100 τ.μ. χτισμένη τη δεκαετία του 1970 (χωρίς μόνωση κελύφους, με μονούς υαλοπίνακες και σημαντική διείσδυση αέρα) που θα μονωθεί πλήρως, το όφελος σε κατανάλωση ενέργειας για θέρμανση στις βόρειες περιοχές της χώρας μπορεί να φτάσει και τις 23.000 kWh, που αντιστοιχεί σε ποσοστό 60%, μειώνοντας έτσι το ετήσιο κόστος για θέρμανση έως και 1.500 € για κόστος καυσίμου 0,6 €/lt.»

home_ecologyΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

  • Συνολικός Προϋπολογισμός Προγράμματος: 396.000.000 €
  • Έναρξη Ενεργειακών Επιθεωρήσεων: Τέλη Νοεμβρίου – Αρχές Δεκεμβρίου
  • Έναρξη Υποβολής Αιτήσεων: Τέλη Νοεμβρίου
  • Περιοχές υλοποίησης: Το σύνολο των δεκατριών Περιφερειών της χώρας.

Ποια είναι η διαδικασία

  • Στο πρώτο στάδιο καλείται ενεργειακός επιθεωρητής για διενέργεια ενεργειακής επιθεώρησης βάσει της οποίας θα καθορισθεί η ενεργειακή κατηγορία της κατοικίας, οι προτεινόμενες παρεμβάσεις για αναβάθμιση κατά μια τουλάχιστον κατηγορία, η εξοικονόμηση που θα επιτευχθεί και το αντίστοιχο κόστος.
  • Στο δεύτερο στάδιο υποβάλλεται αίτηση συνοδευόμενη από τα απαραίτητα δικαιολογητικά σε συμβαλλόμενη τράπεζα.
  • Ακολουθεί υποδοχή των αιτήσεων από την τράπεζα και έλεγχος δικαιολογητικών φακέλου.
  • Αξιολόγηση και κατάταξη των αιτήσεων βάσει εξοικονόμησης ενέργειας και ενημέρωση ωφελουμένου.
  • Υλοποίηση εργασιών.
  • 2η Ενεργειακή επιθεώρηση.
  • Η εκταμίευση του δανείου ξεκινάει με την απόφαση υπαγωγής

Η άποψη της Greenpeace

Αν και το πρόγραμμα μάς γεμίζει προσδοκίες, ζητήσαμε την άποψη ενός πιο ειδικού, του Τάκη Γρηγορίου, υπεύθυνου της Εκστρατείας για την Κλιματική Αλλαγή και την Ενέργεια της Greenpeace για να μάθουμε τις απόψεις της διεθνούς οργάνωσης για το πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ΄Οίκον» .

Natura: Σε λίγες ημέρες ξεκινά το πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ’ οίκον». Πιστεύετε ότι είναι μια καλή προσπάθεια του υπουργείου ή σταγόνα στον ωκεανό;

Το «Εξοικονόμηση κατ’ Οίκον» είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, ωστόσο θα πρέπει να ενταχθεί στο πλαίσιο μίας ευρύτερης και ολοκληρωμένης πολιτικής ενεργειακής αναβάθμισης των ελληνικών κτιρίων. Το πρόγραμμα από μόνο του είναι απελπιστικά αποσπασματικό ως μέτρο. Είναι χαρακτηριστικό ότι στοχεύει στην ενεργειακή αναβάθμιση 100.000 κατοικιών, όταν υπάρχουν περίπου 3.700.000 κατοικίες στην Ελλάδα που δεν έχουν καν θερμομόνωση, χρίζουν δηλαδή άμεσης ενεργειακής αναβάθμισης. Στα θετικά πάντως είναι ότι το μέτρο στοχεύει στα χαμηλά οικονομικά στρώματα που έχουν και μεγαλύτερη ανάγκη οικονομικής στήριξης για να φτιάξουν τα σπίτια τους.

Natura: Νομίζετε ότι ο κόσμος θα μπορέσει να ανταποκριθεί στο πρόγραμμα αφού ουσιαστικά χρηματοδοτείται μόνο το 30% του ποσού που θα απαιτηθεί;

Ως γνωστόν εξοικονόμηση ενέργειας σημαίνει και εξοικονόμηση χρημάτων, άρα υπάρχει σημαντικό κίνητρο για τους πολίτες να αναβαθμίσουν ενεργειακά τις κατοικίες τους. Με απλά λόγια, η εξοικονόμηση ενέργειας αποπληρώνει από μόνη της το αρχικό κόστος της δαπάνης. Επειδή μάλιστα το πρόγραμμα απευθύνεται στα οικονομικά ασθενέστερα στρώματα, εκτός από τις άμεσες επιδοτήσεις έχουν προβλεφθεί χαμηλότοκα και σε ορισμένες περιπτώσεις άτοκα δάνεια για το υπόλοιπο ποσό της δαπάνης. Επίσης δε θα πρέπει να ξεχνάμε ότι μία ενεργειακή αναβάθμιση αυξάνει και την οικονομική αξία του ακινήτου. Θα πρέπει πάντως να μην υπάρξουν γραφειοκρατικές καθυστερήσεις και οι αρμόδιοι φορείς να διευκολύνουν την ομαλή λειτουργία του προγράμματος προς όφελος των πολιτών.

Natura: Ποιά είναι η πρότασή σας προς το υπουργείο για τα υπόλοιπα σπίτια που δεν μπορούν να ενταχθούν στο πρόγραμμα;

Εφόσον θέλουμε πραγματικά να αλλάξουμε τον ενεργειακό χαρακτήρα των ελληνικών κτιρίων, θα πρέπει να υπάρξει μία ολοκληρωμένη πολιτική και όχι μεμονωμένα και αποσπασματικά μέτρα. Μία τέτοια πολιτική θα πρέπει να είναι κοινωνικά δίκαιη, να απευθύνεται σε εκατομμύρια πολίτες και να έχει το μικρότερο δυνατό κόστος στον κρατικό προϋπολογισμό. Μία τέτοια λύση θα ήταν η επιστροφή φόρου ίση με το 25% περίπου της δαπάνης για εξοικονόμηση ενέργειας. Επιστρέφοντας το φόρο, το κράτος επί της ουσίας δεν ζημιώνεται δημοσιονομικά, διότι επιβραβεύει οικονομικές δραστηριότητες που δε θα πραγματοποιηθούν σε μεγάλη κλίμακα χωρίς το μέτρο. Με αυτόν τον τρόπο όμως θα μπορούν να επωφεληθούν εκατομμύρια πολίτες, να τονωθεί η οικονομία με τη δημιουργία δεκάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας και να επιτευχθούν οι στόχοι εξοικονόμησης ενέργειας της χώρας. Απαραίτητη προϋπόθεση θα πρέπει να είναι η στήριξη στον τραπεζικό τομέα με παροχή κρατικών εγγυήσεων και επιδότηση επιτοκίου. Παρόμοια προγράμματα εφαρμόζονται με επιτυχία σε άλλες χώρες (π.χ. tax credits στις ΗΠΑ), ενώ και στη χώρα μας τα φορολογικά κίνητρα που ξεκίνησαν τη δεκαετία του 1970 για την εγκατάσταση ηλιακών θερμοσιφώνων είχαν τεράστια επιτυχία και συντέλεσαν καθοριστικά στην εξοικονόμηση ενέργειας και στη δημιουργία μίας εγχώριας βιομηχανίας που συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες εξαγωγικές δυνάμεις διεθνώς.

Πηγή: NaturaNrg #11