Burn-Out

Πώς να αντιμετωπίσετε την επαγγελματική εξουθένωση

Αναρτήθηκε τη Κατηγορία: Υγεία, Ψυχολογία.

της Βασιλικής κ. Μαργέτη Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια, MSc

Η δύσκολη οικονομική περίοδος που διανύουμε ασκεί πιέσεις στις επιχειρήσεις και τους εργαζομένους τους. Οι εργαζόμενοι αναλαμβάνουν περισσότερα καθήκοντα με μικρότερη αμοιβή και αυτό έχει σημαντικό αντίκτυπο στην ψυχολογία τους, καθώς πολλοί οδηγούνται στην εξουθένωση. Ακόμη πιο σημαντικό είναι το γεγονός ότι η υγεία τους τίθεται σε κίνδυνο, καθώς το άγχος είναι ένας γνωστός καταλύτης για πολλές σοβαρές ασθένειες.

Η εργασιακή εξουθένωση μπορεί να περιγραφεί ως μια κατάσταση σωματικού, ψυχικού και συναισθηματικού συναγερμού! Είναι ουσιαστικά η απάντηση στο συσσωρευμένο εργασιακό άγχος, τους απαιτητικούς ρόλους και τα καθήκοντα, στην εξάρτηση από την εργασία και τους έντονους ρυθμούς δουλειάς. Βασικά χαρακτηριστικά του φαινομένου αυτού είναι η ολοκληρωτική παραίτηση του εργαζόμενου, η συναισθηματική κούραση, η μειωμένη παραγωγικότητα και ενεργητικότητα, οι περιορισμένες (ή και ανύπαρκτες) φιλοδοξίες, το ψυχικό και συναισθηματικό κενό, το μειωμένο ενδιαφέρον για επαγγελματική επιτυχία και η αρνητική αυτοεικόνα. Ενώ όμως όλα αυτά ακούγονται και φαντάζουν τρομερά ίσως, εν τέλει, να λειτουργούν «προστατευτικά» για το άτομο που διακατέχεται από τόσο αρνητικά συναισθήματα, επειδή, κάποια στιγμή, θα σημάνουν μια ποιοτική προσωπική και επαγγελματική αλλαγή!

Όταν κρούουν οι κώδωνες του κινδύνου, εμείς πρέπει να ακούμε!

Το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης εκδηλώνεται σταδιακά και όχι εν μία νυκτί. Συνήθως προειδοποιεί το άτομο για την εμφάνισή του προετοιμάζοντάς το με τα προειδοποιητικά σήματα τα οποία, όσο περνά ο καιρός, γίνονται ολοένα και πιο έντονα, ώσπου τελικά . . . γιγαντώνονται! Ας δώσουμε λοιπόν ιδιαίτερη προσοχή και ας «αφουγκραστούμε» τα μηνύματα των συμπτωμάτων αυτών!

Σωματικά συμπτώματα

  • κούραση και εξάντληση
  • συχνοί πονοκέφαλοι, πόνοι στην πλάτη και μυϊκοί πόνοι
  • διαταραχές στη διατροφή και τον ύπνο
  • προβλήματα στομάχου, καρδιάς και πίεσης
  • ψυχολογικά/συναισθηματικά συμπτώματα
  • αίσθημα αποτυχίας, απογοήτευσης και θυμού
  • έντονο άγχος και πίεση
  • κυνισμός, αρνητισμός και αδιαφορία
  • σύγχυση και συναισθηματική αναστάτωση

Συμπτώματα συμπεριφοράς

  • απομόνωση από τους άλλους
  • τάση για ματαίωση και έντονη αναβλητικότητα
  • χρήση ναρκωτικών ουσιών ή αλκοόλ
  • ευερεθιστότητα και επιθετική συμπεριφορά
  • άρνηση για δουλειά και ανικανότητα τήρησης του ωραρίου εργασίας

Η οικονομική αστάθεια έχει αυξήσει την πίεση

Σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα της Regus, του μεγαλύτερου προμηθευτή λύσεων γραφείου στον κόσμο, η οικονομική αστάθεια έχει αυξήσει την πίεση στους Έλληνες εργαζομένους, καθώς 72% εξ αυτών αναφέρουν ότι, λόγω της ύφεσης, έχουν εμφανίσει ασθένειες που σχετίζονται με το άγχος. Οι ασθένειες που σχετίζονται με το άγχος μπορούν να επιδεινώσουν ή να προκαλέσουν πάρα πολλές παθήσεις, από παχυσαρκία έως καρδιακές παθήσεις, Αλτσχάιμερ, διαβήτη, κατάθλιψη, γαστρεντερικά προβλήματα και άσθμα. Από την έρευνα κατά το περασμένο έτος, προέκυψε ότι 48% των ερωτηθέντων παγκοσμίως αισθάνονταν ότι τα επίπεδα του άγχους είχαν αυξηθεί το περασμένο έτος. Από την έρευνα αυτή διαπιστώθηκε ότι παραπάνω από το ένα τρίτο (41%) των Ελλήνων εργαζομένων κυριολεκτικά χάνουν τον ύπνο τους, επειδή ανησυχούν για την εργασία τους.
Σύμφωνα με την έρευνα αυτή, στην οποία καταγράφονται οι απόψεις περισσότερων από 20.000 ανώτερων στελεχών και επιχειρηματιών σε 95 χώρες, στην Ελλάδα το άγχος οδηγεί σε ανησυχητική αύξηση απουσιών από την εργασία (54%), γεγονός που βλάπτει την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων, καθώς και την προσωπική ευεξία των εργαζομένων.

Μεταξύ των αποτελεσμάτων περιλαμβάνονται:

•    63% των ερωτηθέντων ανησυχούν μήπως απολυθούν,
•    74% αισθάνονται λιγότερο σίγουροι για τον τομέα στον οποίο εργάζονται,
•    52% των ερωτηθέντων αναφέρουν ότι η οικογένειά τους και οι φίλοι τους έχουν παρατηρήσει ότι αγχώνονται λόγω της εργασίας τους
•    65% δηλώνουν ότι το άγχος βλάπτει τις προσωπικές σχέσεις των συναδέλφων τους

Εντοπίστε τις αιτίες και… προφυλαχθείτε!

Πολλοί είναι οι παράγοντες που οδηγούν στην επαγγελματική εξουθένωση. Αξίζει να τονιστεί ότι δεν είναι μόνον το στρες της εργασίας ή οι αμέτρητες ευθύνες που το προκαλούν. Υπάρχουν και άλλοι παράγοντες, εξίσου σημαντικοί, που πυροδοτούν το εργασιακό burnout, όπως για παράδειγμα ο τρόπος ζωής ή τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας ενός ατόμου. Πιο συγκεκριμένα, διακρίνονται τα αίτια που έχουν σχέση με:
•τις συνθήκες εργασίας, όπως έλλειψη επαγγελματικής αναγνώρισης ή ικανοποιητικής αμοιβής, ασαφής ρόλος και καθήκοντα, απαιτητικοί ρυθμοί εργασίας και υψηλές προσδοκίες όλων, υπερβολικές ευθύνες, μονοτονία ή ανία, χαοτικό ή γεμάτο πίεση εργασιακό περιβάλλον,
•τους προσωπικούς παράγοντες, όπως έντονη πεποίθηση ότι τα καταφέρνουν όλα μόνοι τους, έλλειψη ύπνου και ξεκούρασης, σχέση εξάρτησης από την εργασία, ανάληψη περισσότερων ευθυνών από αυτό που αντέχουν, τελειομανία, πεσιμιστική εικόνα του εαυτού και του κόσμου.

ΟΔΗΓΙΕΣ προς… επαγγελματικά εξουθενωμένους!

  1. Σε περίπτωση που νιώσετε ότι κάποιο από τα συμπτώματα της επαγγελματικής κόπωσης σας «χτυπάει την πόρτα», καλό θα ήταν να αρχίσετε να σκέφτεστε τα εξής:
  2. Γίνετε συγκεκριμένοι και εντοπίστε με ακρίβεια ποια είναι τα προβλήματα που σας ταλαιπωρούν! Ρωτήστε να μάθετε ποια είναι τα καθήκοντά σας και εξασφαλίστε έτσι μια ξεκάθαρη εικόνα των υποχρεώσεών σας!
  3. Επιδιώξτε να «ανανεώσετε» τη σχέση σας με την εργασία σας με το να αναλάβετε κάτι . . . διαφορετικό από αυτό που κάνατε μέχρι τώρα!  Eπίσης, μην υπερεκτιμάτε τις δυνάμεις σας. Να αναζητάτε τη συνεργασία των άλλων και να αποφεύγετε τη «μοναχική περιπλάνηση» στην καθημερινότητά σας!
  4. Απολαύστε το πρωινό σας ξύπνημα και ξεκινήστε τη μέρα σας με λίγες διατάσεις και ένα καλό πρωινό! Αποχωριστείτε το σπίτι σας χαλαρωμένοι και γεμάτοι ενέργεια!
  5. Δοκιμάστε κάτι διαφορετικό! Η υγιεινή διατροφή, η συχνή φυσική άσκηση και κάποιες ώρες ξεκούρασης και ύπνου είναι οι τονωτικές «ενέσεις» που σας προστατεύουν από τη δύσκολη και απαιτητική καθημερινότητα!
  6. Βάλτε τα όριά σας, διαχειριστείτε σωστά το χρόνο σας και επαναπροσδιορίστε τους στόχους σας και τις διαπροσωπικές σας σχέσεις! Κάντε εξάσκηση στο πώς θα λέτε «όχι» σε ό,τι δεν μπορείτε να αναλάβετε. Να θυμάστε ότι όσα περισσότερα «όχι» θα ξεστομίζετε, τόσα περισσότερα «ναι» θα λέτε για τα πράγματα που θέλετε πραγματικά να κάνετε και έχετε ανάγκη!
  7. Υιοθετήστε τη συνήθεια να κάνετε ένα καθημερινό ολιγόλεπτο διάλειμμα από την «τεχνολογία»! Σβήστε το laptop σας, κλείστε το τηλέφωνό σας και γενικά… αποσυνδεθείτε!
  8. Ανακαλύψτε πόσο δημιουργικοί είστε! Πειραματιστείτε με διάφορες δραστηριότητες και ανακαλύψτε την ανέμελη πλευρά του εαυτού σας! Αυτό θα είναι το αντίδοτό σας!
  9. Μη φοβάστε το εργασιακό άγχος και το έντονο stress! Υπάρχουν τρόποι να το αντιμετωπίσετε… Αρκεί να ψάξετε να τους μάθετε!

Πηγή: NaturaNrg #46