Asparagus

Το Θεραπευτικό Σπαράγγι

Αναρτήθηκε τη Κατηγορία: Διατροφή, Εναλλακτικές θεραπείες, Υγεία.

 

To asparagus racemosus (Shatavari) συστήνεται στα αγιουρβεδικά κείμενα για την πρόληψη και θεραπεία του γαστρικού έλκους, αλλά και ως γαλακταγωγό και αφροδισιακό. Στην Αγιουρβέδα, το racemosus χρησιμοποιείται επίσης σε περιπτώσεις νευρικών διαταραχών, φλεγμονών, ηπατικών ασθενειών και ορισμένων μολυσματικών ασθενειών, αλλά και ως πηγή φυτοοιστρογόνων.

Η λατινική του ονομασία είναι «Asparagus racemosus, Willd (Liliaceae)», ενώ η Σανσκριτική/Ινδική ονομασία: είναι «Shatavari, Satavar, Satmuli». Στα σανσκριτικά, σπαράγγι σημαίνει «η γυναίκα που έχει εκατό συζύγους» κι αυτό επειδή το φυτό αυτό συμβάλλει στην ενίσχυση της γονιμότητας και της ζωτικότητας. Επίσης, ρυθμίζει την έκκριση ορμονών και λειτουργεί ως γαλακταγωγό προωθώντας την παραγωγή γάλακτος στις θηλάζουσες γυναίκες. Το σπαράγγι χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες με πολλούς και διάφορους τρόπους. Από πολύ παλιά οι καρποί του καραμελώνονταν και καταναλώνονταν ως γλυκό. Οι θηλάζουσες μητέρες έτρωγαν σπαράγγια, επειδή υποβοηθούσε και αύξανε την παραγωγή του μητρικού γάλακτος. Σε ορισμένους πολιτισμούς, οι άνθρωποι έπιναν φρέσκο χυμό της ρίζας αναμειγμένο με μέλι, ενώ αλλού το χρησιμοποιούσαν σε φαρμακευτικά λάδια τοπικής χρήσης εξαιτίας των καταπραϋντικών και δροσιστικών ιδιοτήτων του.

Θεραπευτικά Συστατικά

Στα κύρια συστατικά του σπαραγγιού περιλαμβάνονται σαπωνίνες, αλκαλοειδή, πρωτεΐνες και ταννίνες. Το φυτό περιέχει τριτερπενικές σαπωνίνες που ονομάζονται Shatavarin I-IV, οι οποίες υποστηρίζουν τη φυσική παραγωγή οιστρογόνων στον οργανισμό. Η αποξηραμένη ρίζα περιέχει μεγάλες ποσότητες σακχαρίνης, βλεννώδη και ανόργανα στοιχεία τα οποία θεραπεύουν τη γαστρίτιδα, την υπεροξύτητα και τα στομαχικά έλκη.

  • Βοηθάει στην πέψη και ανακουφίζει τα έλκη και άλλες φλεγμονώδεις ασθένειες του στομάχου.
  • Αποκαθιστά την ισορροπία των ορμονών, όταν διαταράσσεται λόγω της εμμήνου ρύσης ή της εμμηνόπαυσης. Ενισχύει τη γονιμότητα και ρυθμίζει τον καταμήνιο κύκλο.
  • Λειτουργεί ως φυσικό διουρητικό εμποδίζοντας την κατακράτηση υγρών.

Μορφολογία – Φυσικό Περιβάλλον

Χαμηλός θάμνος που το ύψος του μπορεί να φτάσει 1 έως 3 μέτρα, με βλαστούς και αναρριχώμενες (υπέργειες) ρίζες. Η ρίζα δημιουργείται σε συστάδες ή δεσμίδες στη βάση του στελέχους του φυτού με χυμώδη και κονδυλώδη παράρριζα. Το στέλεχος είναι ξυλώδες, τριγωνικό, ραβδωτό, και αναρριχώμενο. Το νεαρό στέλεχος είναι λεπτό, εύθραυστο και λείο. Τα αγκάθια είναι μακριά, ευθεία ή με κλίση προς τα κάτω. Τα φύλλα του φυτού (ουσιαστικά πεπλατυσμένοι μίσχοι) εμφανίζονται ως 2-6 τούφες σε κάθε ένωση, και είναι λεπτά και ομοιόμορφα κατανεμημένα. Τα άνθη, μονά ή σε μπουκέτα, φύονται μεμονωμένα ή σε τσαμπιά μήκους 3 εκατοστών. Το κοτσάνι του φυτού είναι λεπτό και με σύνδεσμο («μάτι») στη μέση. Το περιάνθιο είναι λευκό, αρωματικό, μήκους 3 mm. Οι ανθήρες είναι λεπτοί και μωβ χρώματος. Ο καρπός είναι σφαιρικός, αποτελείται από 3 λοβούς, μωβ-κόκκινου χρώματος, ενώ οι σπόροι είναι σκληροί και με εύθραυστο κέλυφος. Συναντάται αυτοφυές σε όλη την τροπική Αφρική, Τζάβα, Αυστραλία, Ινδία, Σρι Λάνκα και το νοτιοανατολικό τμήμα της Κίνας. Στην Ινδία βρίσκεται σε πεδιάδες σε ύψος 4.000 πόδια, σε τροπικά, υπο-τροπικά ξηρά και ξηρά φυλλοβόλα δάση και στα Ιμαλάια.

Επιστημονικές Μελέτες

Μελέτη που εκπονήθηκε από τους Mandal et al., με διαφορετικές συγκεντρώσεις (50, 100, 150 mg/mL) μεθανολικού εκχυλίσματος των ριζών του asparagus recemosus Willd. έδειξε σημαντική in vitro αντιβακτηριακή δράση. Οι Wiboonpun et al. εντόπισαν στις ρίζες του asparagus recemosus μια αντιοξειδωτική ένωση, τη racemofuran. Σε μελέτη που έκαναν οι Gautam et al., παρατήρησαν ότι το υδάτινο εκχύλισμα του asparagus recemosus επιδεικνύει ανοσοενισχυτική δράση.
Στις νευροεκφυλιστικές διαταραχές που εμφανίζονται στη νόσο του Αλτσχάιμερ και τη νόσο του Πάρκινσον, έχει αποδειχθεί ότι η τοξική διέγερση και το οξειδωτικό στρες είναι οι κύριοι μηχανισμοί της καταστροφής των νευρικών κυττάρων. Οι ενεργές μορφές οξυγόνου (ROS) που δημιουργούνται εξωκυτταρικά και ενδοκυτταρικά από διάφορους μηχανισμούς είναι μεταξύ των κυριότερων παραγόντων κινδύνου που προκαλούν και εξελίσσουν τον εκφυλισμό των νεύρων. Σε μελέτη που διεξάχθηκε από τους Parihar et al., διερευνήθηκε το δυναμικό του εκχυλίσματος του asparagus recemosus κατά της βλάβης των ιπποκάμπιων και ραβδωτών νευρώνων που προκαλεί το καϊνικό οξύ. Η προσθήκη εκχυλίσματος asparagus recemosus στα ποντίκια έδειξε βελτίωση της δράσης της υπεροξειδάσης της γλουταθειόνης και της περιεκτικότητας γλουταθειόνης, και μείωση της υπεροξείδωσης λιπιδίων των μεμβρανών και των πρωτεϊνικών καρβονύλιων. Σε μελέτη των Sairan et al., το asparagus recemosus αύξησε σημαντικά τους βλεννώδεις αμυντικούς παράγοντες, όπως βλέννες και εκκρίσεις, τα κύτταρα του βλεννογόνου, τη διάρκεια ζωής των κυττάρων και επέδειξε επίσης σημαντική αντιοξειδωτική δράση, ενισχύοντας έτσι την προστατευτική δράση από το γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος.

Κύρια Συστατικά

Εκτός από τις σαπωνίνες, στα συστατικά περιλαμβάνονται αλκαλοειδή, πρωτεΐνες, άμυλο, ταννίνες, βλεννώδη παράγωγα και διοσγενίνη. Ο τύπος των σαπωνίνων ποικίλλει ανάλογα με τη γεωγραφική κατανομή των ειδών. Για παράδειγμα, τα φυτά που φύονται στην Νότια Ινδία έχουν κλάσμα σαπωνίνες-Α4, το οποίο όμως δεν έχουν τα αντίστοιχα δείγματα από τη Βόρεια Ινδία. Οι στεροειδείς σαπωνίνες (shatavarin) είναι ο κύριος γλυκοζίτης με 3 ομάδες γλυκόζης και ραμνόζης που συνδέονται με την σαρσασαπωγενίνη, ενώ η Shatavarin-IV έχει δύο ομάδες γλυκόζης και μία ραμνόζης που ενώνονται με τη σαρσασαπωγενίνη. Στη ρίζα του φυτού έχουν επίσης εντοπιστεί βανιλλίνη, κονιφερίνη και σαρσασαπωγενίνη. Το φυτό περιέχει τριτερπενικές σαπωνίνες (Shatavarin I-IV), οι οποίες χαρακτηρίζονται ως φυτοοιστρογόνες ενώσεις. Το αλκοολικό εκχύλισμα έχει αντι-οξυτοκική δράση, και περιέχει σαπωνίνες-γλυκοζίτες (Α4) που παράγονται σε ένα ειδικό και ανταγωνιστικό μπλοκ της ωοτοκίνης που παράγεται στη μήτρα ποντικών, ινδικών χοιριδίων και κουνελιών in vitro και in situ. Επιπλέον, προφυλάσσει και μειώνει τις αυθόρμητες συσπάσεις της μήτρας. Επίσης διαπιστώθηκε ότι η υποτασική δράση της ωκυτοκίνης (syntocinin) σε γάτες έμενε ανεπηρέαστη από προηγούμενη χορήγηση σαπωνίνης Α4. Το εκχύλισμα της ρίζας αυξάνει το βάρος των μαστικών αδένων σε ποντικούς μετά τον τοκετό και μετά την παραγωγή οιστρογόνων και το βάρος της μήτρας στην ομάδα λήψης οιστρογόνων. Επίσης, έχει γαλακταγωγό δράση σε βουβάλια, ενώ σε μεμονωμένες περιπτώσεις βατράχων βρέθηκε ότι αυξάνει την ένταση και το ρυθμό συστολής της καρδιάς, όμως σε υψηλότερες δόσεις προκαλούσε καρδιακή ανακοπή. Τόσο τα εναέρια τμήματα του φυτού όσο και οι ρίζες έχουν αμυλασική και λιπασική δράσεις. Τα εναέρια τμήματα παρουσιάζουν επίσης αντικαρκινική δράση στο ανθρώπινο επιδερμικό καρκίνωμα του ρινοφάρυγγα.

Κλινικές Μελέτες: Αυξάνει αποδεδειγμένα την παραγωγή γάλακτος σε θηλάζουσες γυναίκες.

Τοξικολογία: Δεν υπάρχουν αναφορές τοξικότητας ή ανεπιθύμητων δράσεων από τη χρήση του φυτού, όμως το Asparagus officinalis είναι αλλεργιογόνο φυτό.

Ενδείξεις: Οι ρίζες έχουν ελαιούχες, δροσιστικές, αντισπασμωδικές, πεπτικές, ορεκτικές, καταπραϋντικές, στομαχικές, τονωτικές, αφροδισιακές, γαλακταγωγικές, στυπτικές, αντι-διαρροϊκές, αντιδυσεντερικές, καθαρτικές ιδιότητες και είναι χρήσιμες σε όγκους, φλεγμονές, ασθένειες του αίματος και των ματιών, ενοχλήσεις του λαιμού, φυματίωση, λέπρα, επιληψία, νυκταλωπία (νυχτερινή τύφλωση) και προβλήματα των νεφρών.

 

Επιμέλεια: Σοφία Παπαδοπούλου, Χημικός – Πρόεδρος της Ayurveda Hellas ΑΕ Πρόεδρος της ΕΛ.Ε.Μ.Ε.Ε.Α. (Ελληνική Εταιρεία Μελέτης & Εφαρμογής της Επιστήμης Ayurveda). -www.ayurveda-hellas.gr – www.ayurvedaingreece.gr

Σε συνεργασία με το R&D της Himalaya Herbal Healthcare e-mail: [email protected]

H Himalaya Herbal Healthcare, παγκόσμια η μεγαλύτερη παραγωγός αγιουρβεδικών προϊόντων απο το 1930,διαθέτει το προϊόν Shatavari  στη σειρά Pure Herbs Μπορεί να συνδυαστεί και με τα προϊόντα v-gel και  menosan.

 

Πηγή: NaturaNrg #44

Sas-endiaferei_arrow

Κρεμμύδι, σκόρδο, σπαράγγι, πράσο… Πράσινα, φρέσκα κι ανοιξιάτικα!

Σπαράγγι