Το Clinical Pilates ή αλλιώς κλινικό/θεραπευτικό pilates είναι ένα είδος ασφαλούς και αποτελεσματικής σωματικής άσκησης, που έχει ως βασικό στόχο τη βελτίωση της στάσης του σώματος, τη μυϊκή ενδυνάμωση του κορμού, την ισορροπία, την ελαστικότητα και τη σωστή αναπνοή.
Κατερίνα Σπανίδη, Φυσικοθεραπεύτρια MSc, OMT, Clinical Pilates instructor, www.physiofixathens.gr
Πρόκειται για το κλασικό ασκησιολόγιο Pilates, που όμως είναι προσαρμοσμένο στις ανάγκες του εκάστοτε ασκούμενου. Απευθύνεται σε άντρες και γυναίκες όλων των ηλικιών και επιπέδων φυσικής κατάστασης και προσαρμόζεται αναλόγως, όταν υπάρχει συγκεκριμένη παθολογία όπως π.χ. χρόνια οσφυαλγία, αυχεναλγία, οστεοπόρωση, ρευματοειδής αρθρίτιδα κ.α.
Λίγα λόγια για τον Joseph Pilates
Εμπνευστής της μεθόδου Pilates ήταν ο γερμανικής καταγωγής γυμναστής Joseph Pilates (1883-1967), ο οποίος στην παιδική του ηλικία υπέφερε από άσθμα, ραχίτιδα και ρευματικό πυρετό. Αποφασισμένος λοιπόν να αντιμετωπίσει τις παθήσεις του ο Joseph έμαθε μεταξύ άλλων yoga, διαλογισμό και πολεμικές τέχνες, ενώ μέχρι την εφηβεία του ήταν άριστος στο σκι, τις καταδύσεις και την ενόργανη γυμναστική.
Στη διάρκεια του πρώτου παγκοσμίου πολέμου, ο Joseph εκπαιδεύτηκε ως νοσοκόμος και ανέλαβε τη φροντίδα των τραυματισμένων στρατιωτών. Σχεδίασε λοιπόν μια σειρά ασκήσεων ενδυνάμωσης του κορμού και των άκρων και μάλιστα χρησιμοποίησε ως αντίσταση τα ελατήρια από τα παλιά κρεβάτια του νοσοκομείου. Από εκεί προέρχεται και η ιδέα του πολύ γνωστού μηχανήματος REFORMER το οποίο μοιάζει με κρεβάτι.
Σύντομα έγινε γνωστό ότι όσοι ασκούνταν με την μέθοδο του Joseph Pilates, ανάρρωναν πιο γρήγορα. Ο ίδιος πίστευε ότι τα ελατήρια έδιναν την δυνατότητα της σταδιακής φόρτισης των μυών, των τενόντων και των συνδέσμων με αποτέλεσμα να επιτυγχάνεται καλύτερη επούλωση.
Μετά τον πόλεμο συνέχισε να αναπτύσσει το ασκησιολόγιό του πάνω σε χορευτές και γρήγορα η φήμη του εξαπλώθηκε. Όταν εγκαταστάθηκε στην Αμερική άνοιξε το πρώτο στούντιο Pilates στην Νέα Υόρκη, με πελάτες διάσημους χορευτές της εποχής όπως η Martha Graham.
Ασκησιολόγιο σε στρώματα και μηχανήματα
Η μέθοδος Pilates αποτελείται από ασκήσεις σε στρώματα (matwork) και ασκήσεις σε μηχανήματα που είχε σχεδιάσει ο ίδιος ο Joseph Pilates. Το ασκησιολόγιο σε στρώματα περιλαμβάνει 34 ασκήσεις που έχουν ως στόχο την ενίσχυση της σταθερότητας του κορμού, την ελαστικότητα, την αντοχή, την επίγνωση της στάσης του σώματος και την διόρθωση των μυϊκών ανισορροπιών. Το ασκησιολόγιο σε μηχανήματα γίνεται κυρίως με την χρήση των οργάνων Reformer, Cadillac, Chair και Barrel.
Η μέθοδος Pilates στηρίζεται σε 8 βασικές αρχές:
-
Αναπνοή
Η εκμάθηση της σωστής διαφραγματικής αναπνοής είναι απαραίτητη στο pilates. Η αναπνοή συντονίζεται με τις ασκήσεις ώστε η φάση της εκπνοής να γίνεται με κινήσεις που απαιτούν την μεγαλύτερη προσπάθεια.
-
Συγκέντρωση
Το pilates είναι μια μέθοδος άσκησης για το μυαλό και το σώμα. Η συγκέντρωση σε κάθε κίνηση είναι ουσιαστική για την σωστή ευθυγράμμιση του σώματος.
-
Έλεγχος
Ο έλεγχος της κίνησης είναι πολύ βασικός τόσο για της ασκήσεις που γίνονται ενάντια στην βαρύτητα όσο και για τις ασκήσεις που γίνονται στα μηχανήματα με αντιστάσεις.
-
Κέντρο
Στο pilates το κέντρο του σώματος ονομάζεται “powerhouse”. Οι ασκήσεις pilates προωθούν την σταθερότητα του κορμού και με βάση αυτήν γίνονται οι ασκήσεις των άκρων.
-
Ακρίβεια
Η ακρίβεια είναι ένας μακροπρόθεσμος στόχος της μεθόδου pilates. Η ρουτίνα των ασκήσεων οδηγεί σε ακρίβεια και κατ’ επέκταση σε καλύτερο έλεγχο και επίγνωση του σώματος.
-
Ροή
Οι ασκήσεις εκτελούνται με ομαλή, συνεχόμενη ροή.
-
Απομόνωση
Το pilates βελτιώνει την κιναισθησία, δηλαδή την επίγνωση της θέσης των μελών του σώματος στον χώρο. Η επανάληψη των ασκήσεων βοηθάει στην αναγνώριση λανθασμένων μοτίβων κίνησης, την απομόνωση και την διόρθωσή τους.
-
Ρουτίνα
Όπως με κάθε μέθοδο άσκησης, η επανάληψη οδηγεί σε μεγαλύτερη επιδεξιότητα και περισσότερα οφέλη για το σώμα.
Ποια η διαφορά μεταξύ του κλασικού Pilates και του Clinical Pilates;
Η βασική διαφορά είναι ότι το κλασικό pilates απευθύνεται σε υγιή πληθυσμό, ενώ το clinical pilates απευθύνεται σε άτομα που έχουν κάποια παθολογία, η οποία τους δημιουργεί περιορισμό στην κίνηση.
Οι ασκήσεις του clinical pilates εκτελούνται υπό την επίβλεψη πιστοποιημένου φυσικοθεραπευτή με εξειδίκευση στη μέθοδο pilates. Ο φυσικοθεραπευτής με βαθιά γνώση της ανατομίας, της παθολογίας καθώς και των μηχανισμών επούλωσης του οργανισμού, είναι σε θέση να δημιουργήσει ένα απολύτως εξειδικευμένο πρόγραμμα ασκήσεων με βάση τις ανάγκες του ασκούμενου.
Στην πρώτη συνεδρία γίνεται μια ενδελεχής αξιολόγηση του ασθενή και θέτονται οι θεραπευτικοί στόχοι με βάση την εκάστοτε παθολογία. Αυτό είναι το πιο σημαντικό στάδιο είτε πρόκειται για τραυματισμένο επαγγελματία αθλητή που επιθυμεί να επιστρέψει στο άθλημα του, είτε για άτομο τρίτης ηλικίας με οστεοπόρωση. Όλες οι ασκήσεις προσαρμόζονται αναλόγως, για την αποφυγή περαιτέρω τραυματισμού και ο ασκούμενος γυμνάζεται με ασφάλεια.
Δείτε: Οστεοπόρωση: Αντιμετωπίστε τη… με πιλάτες
Ενδεικτικές παθήσεις που αντιμετωπίζονται με το clinical pilates είναι:
- Οσφυαλγία
- Αυχενικό Σύνδρομο
- Ρευματοειδής και Αγκυλοποιητική αρθρίτιδα
- Οστεοπόρωση
- Αθλητικοί τραυματισμοί κ.α
Το Clinical Pilates είναι ιδιαίτερα διαδεδομένο σε χώρες όπως, η Αυστραλία και η Μ. Βρετανία, αποτελώντας απαραίτητο συστατικό μιας ολοκληρωμένης αποκατάστασης ακόμα και μετά από ορθοπεδικά χειρουργεία όπως π.χ. χειρουργείο συρραφής μηνίσκου/πρόσθιου χιαστού συνδέσμου, αρθροπλαστική ισχίου/γόνατος κ.α.
πηγή: Natura nrg T.97