Η φωνή μας: Αυθεντική; Προϊόν μίμησης; Προϊόν συναισθηματικής καταπίεσης; Αποσπάσματα από το βιβλίο «Η φωνή ως εργαλείο αυτοάμυνας και εκτόνωσης» της Τζίνας Πούλου, Holistic Vocal Coach (2024, εκδόσεις 24γράμματα)
♦ Της Τζίνας Πούλου, Holistic Vocal Coach, www.yogayourvoice.com
«Πόσοι από εμάς αναρωτηθήκαμε ποτέ αν η φωνή μας είναι ωραία ή όχι, αν πιέζεται να παραχθεί ή όχι, πώς παράγεται, πώς δυναμώνει, γιατί αλλάζει όταν κλαίμε, όταν συγχυζόμαστε, όταν γελάμε, όταν χασμουριόμαστε, όταν τραγουδάμε, όταν αγχωνόμαστε… Πιθανότατα δεν έχουμε ξοδέψει ποτέ περισσότερα από λίγα λεπτά συνειδητά να σκεφτούμε τη δική μας φωνή ή αν είναι η δική μας φωνή…»
«Μεγαλώνοντας μαθαίνουμε να μιλάμε με έναν ασυνείδητο τρόπο, αφομοιώνοντας κάθε προσλαμβάνουσα από τους γονείς μας, τους συμμαθητές μας, τους φίλους μας, τους δασκάλους μας και άλλους οικείους μας. Χωρίς να το καταλαβαίνουμε υιοθετούμε από όλους αυτούς την προφορά, το λεξιλόγιό μας, το ύφος του λόγου μας, τον τόνο της φωνής μας. Θα μπορούσαμε να πούμε πως η φωνή μας φτάνει να είναι ένα προϊόν μίμησης και όχι η αυθεντική μας φωνή…».
«…πόσες φορές δεν ακούσαμε το «σσσσσσς» όσο μεγαλώναμε!
Πόσες φορές δεν αναγκαστήκαμε να πνίξουμε αυτό που θέλαμε να πούμε και νιώθαμε τον κόμπο στον λαιμό; Πόσες φορές θέλαμε να κλάψουμε και πνίξαμε τα δάκρυά μας κλειδώνοντας κυριολεκτικά τον λαιμό μας από το σφίξιμο να μην μας δουν; Αυτά και άλλα πολλά συμβάλουν στην παράλλαξη της αυθεντικής μας φωνής!».
«Βλέπουμε λοιπόν πως η φωνή που αναπτύσσουμε καθώς μεγαλώνουμε δεν είναι η «δική μας» φωνή, αλλά καταλήγει να είναι προϊόν συναισθηματικών διαδικασιών και μίμησης. Μεγαλώνοντας, και καθώς μας απασχολούν άλλα θέματα της καθημερινότητας, από τα σχολικά μέχρι τα εργασιακά άγχη και πολλά άλλα, το βάρος πέφτει σε αυτά και η φωνή μας όχι μόνο δεν αναπτύσσεται, αλλά καταπιέζεται, πνίγεται και αλλοιώνεται. Οι περισσότεροι από εμάς δεν ασχοληθήκαμε συνειδητά με τη διαδικασία καλλιέργειας της φωνή μας, του ήχου μας. Αφεθήκαμε, αφομοιώνοντας όλες τις επιρροές του περιβάλλοντός μας και περιοριστήκαμε στο να καταφέρνουμε απλά να επικοινωνούμε μέσα από τα λόγια μας. Όμως, το πλαίσιο που κινηθήκαμε και κινούμαστε, τα συναισθήματά μας, οι αισθήσεις μας, οι φοβίες μας, οι ειρωνείες, ο σαρκασμός και πολλά άλλα συνέβαλαν στην αλλοίωση της φωνής μας και στο πνίξιμο του λαιμού μας. Στον κόμπο που δε λέει να φύγει και μας πνίγει τον λαιμό, στη φωνή που δε λέει να βγει και μας σφίγγει το στήθος…».
Διαβάστε ακόμα ⇒ yoga Your Voice: Απελευθέρωσε τη φωνή σου
«Χρειάζεται να ανακτήσουμε τη φωνή που αισθάνεται. Να επιτρέψουμε δηλαδή στο σώμα να ξεθάψει τη φωνή του παιδιού… την αληθινή, φυσική μας φωνή και ταυτόχρονα αυτή η φωνή να δυναμώσει. Σώμα – Φωνή – Συναίσθημα – Νόηση. Ένα κουαρτέτο σε απόλυτη σύνδεση! Η φωνή σφυρηλατείται στο σώμα και τίθεται σε κίνηση από τις παρορμήσεις του εγκεφάλου, αλλά διαμορφώνεται από τα αναδυόμενα συναισθήματα (κλάμα, γέλιο, άλλα.)».
«Ως μωρά και παιδιά νιώθουμε και εκφράζουμε!
Μετατρέπουμε το συναίσθημα σε φωνή, γεννιόμαστε καλλιτέχνες φωνής. Ως ενήλικες σκεφτόμαστε και εκφράζουμε, μετατρέπουμε τις σκέψεις σε δομημένο λόγο μέσω της φωνής… Η νόηση έχει κύριο ρόλο στο πότε και πώς θα εκφραστεί αυτό που σκεφτόμαστε ή αισθανόμαστε. Μεγαλώνοντας μπαίνουμε στα καλούπια του όποιου καθωσπρεπισμού και κατά κάποιον τρόπο μειώνεται η έκφραση αυτού που είμαστε. Στο σχολείο εκπαιδευόμαστε να σκεφτόμαστε και να δομούμε τις φράσεις με συγκεκριμένο τρόπο, για να βγάζει νόημα αυτό που θέλουμε να πούμε. Σπάνια θα ακούσουμε «νιώσε!… για να βρεις τις λέξεις!», ώστε να επιτρέψουμε στη φωνή μας να παραχθεί αβίαστα και να αναδείξει όλο της το εύρος, όπου και όταν χρειαστεί».
«Όλες οι εντάσεις κατά τη διάρκεια της ζωής μας, όλες μας οι άμυνες, οι συστολές μας, οι αρνητικές αντιδράσεις (δικές μας και των άλλων απέναντί μας), οι φόβοι μας, οι ενοχές μας, οι ντροπές μας και τόσα άλλα, συχνά μειώνουν την αποτελεσματικότητα της φυσικής μας φωνής και την παραμορφώνουν. Κατά συνέπεια, παραμορφώνεται και η επικοινωνία μας, κλειδώνει ο λάρυγγάς μας, το κέντρο του λόγου μας! Αυτό λοιπόν, που έχουμε ανάγκη είναι η αφαίρεση των μπλοκ που αναστέλλουν το ανθρώπινο όργανο, σε αντίθεση με όλα τα άλλα μουσικά όργανα.
Το δικό μας μουσικό όργανο, τη φωνή μας δηλαδή, την έχουμε πάντοτε μαζί μας και την κακοποιούμε πολύ εύκολα εξαιτίας τεχνικών ατελειών στον τρόπο εκφοράς της φωνής, αλλά και λόγω συναισθηματικής καταπίεσης και κάθε λογής υπαγόρευσης και απαγορεύσεων.
Στόχος μας επομένως, είναι μια φωνή σε άμεση επαφή με τη συναισθηματική παρόρμηση, που διαμορφώνεται μεν από τη νόηση, αλλά δεν αναστέλλεται από αυτήν. Όταν όλη η έμφαση δίνεται μόνο στην απόλυτα τεχνική προσέγγιση για την καθαρότητα του λόγου και στη φωνή απλώς για την ομιλία, τότε παρακάμπτεται πλήρως η συναισθηματική προέλευση της φωνής. Η αυθεντική μας φωνή κρύβεται και αποδυναμώνεται. Έτσι, όταν πραγματικά τη χρειαστούμε σε κάποιο έντονο συναίσθημα π.χ. φόβου, η φωνή μας δεν έχει τη δύναμη να αποδράσει από μέσα μας με όλη της τη φόρα και πνίγεται».
Ένα είναι σίγουρο. Η φωνή μας είναι η δύναμή μας δημιουργήται μέσα στο σώμα και είναι στο χέρι μας να την απελευθερώσουμε και να τη μετατρέψουμε σε εργαλείο συναισθηματικής αποφόρτισης, ορθής επικοινωνίας, καθώς και αυτοάμυνας.
*Το βιβλίο Τζίνα Πούλου, Η φωνή ως εργαλείο αυτοάμυνας και εκτόνωσης, Αθήνα 2024, εκδόσεις 24γράμματα μπορείτε να το προμηθευτείτε σε όλα τα ενημερωμένα βιβλιοπωλεία, καθώς και online.

♦ Της Τζίνας Πούλου, Holistic Vocal Coach, 
