kritamos-vraxos-thalassa

Κρίταμος, η αρμύρα της θάλασσας στο τραπέζι μας

Αναρτήθηκε στις: Κατηγορίες: Διατροφή, Υγιεινές τροφές & Συνταγές

Γνωστός ήδη από την αρχαιότητα, ο κρίταμος αξίζει να έχει μια θέση στο διαιτολόγιο μας. Και αυτό γιατί διαθέτει πολύτιμα θρεπτικά συστατικά, ευεργετικές ιδιότητες, μοναδική γεύση και πλούσιο άρωμα. Επίσης, μαγειρεύεται εύκολα. Ελάτε να τον γνωρίσουμε! 

Ο κρίταμος (λατινική ονομασία crithmum maritimum L.) είναι ένα πολυετές, ποώδες φυτό που αυτοφύεται σε αμμουδιές και βράχους κοντά στη θάλασσα στις ακτές της Μεσογείου και του ευρωπαϊκού Ατλαντικού. Στην Ελλάδα, όπου αποκαλείται και αρμύρα ή αλμυριά, το βρίσκουμε σε αφθονία στα νησιά και ειδικά στην Κρήτη. Τον συναντάμε επίσης στη Γαλλία, με την ονομασία “herbe de Saint-Pierre” (βότανο του Αγίου Πέτρου) και στην Ιταλία ως “finocchio di mare” (μάραθος της θάλασσας).

Διαβάστε επίσης, άγρια χόρτα και βότανα της Κρήτης

Είναι ανθεκτικό φυτό με σαρκώδη, λεία και λογχοειδή φύλλα και κιτρινοπράσινα άνθη. Η γεύση του αλμυρή και αρκετά πικάντικη, ενώ το άρωμά του ιδιαίτερα έντονο. Η συλλογή των βλαστών και των φύλλων του ξεκινά το Μάιο και ολοκληρώνεται τον Αύγουστο.

Για την ιστορία

Οι αρχαίοι τιμούσαν ιδιαίτερα τον κρίταμο, τον οποίο αποκαλούσαν “κρηθμόν”. Τον χρησιμοποιούσαν σε σαλάτες ή τον διατηρούσαν σε άλμη. Οι Ιπποκράτης, Διοσκουρίδης και Πλίνιος εξήραν την ευεργετική του δράση στον οργανισμό. Λέγεται ότι έβραζαν τα φύλλα, τον καρπό και τη ρίζα του σε κρασί για να παρασκευάσουν φάρμακα κατά της δυσουρίας (η ούρηση που γίνεται με δυσκολία) και του ίκτερου. Οι δε Ρωμαίοι αναγνώριζαν τις τονωτικές και καλλυντικές του ιδιότητες.

Οι χρήσεις του στην κουζίνα

Οι βλαστοί και τα φύλλα του, βρασμένα και κομμένα σε μικρά κομμάτια, μπορούν να προστεθούν σε σαλάτες (χωριάτικες, πατατοσαλάτες, σαλάτες με βραστά λαχανικά ή με όσπρια), καθώς και σε σούπες. Συνοδεύουν επίσης πιάτα με ψάρια, θαλασσινά και οστρακοειδή ή χρησιμοποιούνται ως βασικό συστατικό σε πικάντικες σαλάτες. Οι βλαστοί και τα φύλλα του γίνονται τουρσί, που διατηρείται στο ψυγείο όλο τον χρόνο.

⇒ Ο αποξηραμένος κρίταμος σε σκόνη αντικαθιστά επάξια το αλάτι στη μαγειρική.

Προσοχή! 
Ο κρίταμος δεν θέλει πολύ βράσιμο. Τον ρίχνουμε σε βραστό νερό και τον ζεματίζουμε για 3-4 λεπτά. 

Τα οφέλη του στην υγεία

♦Χαρακτηρίζεται φάρμακο για την επιδερμίδα. Το αιθέριο έλαιο του έχει καταπραϋντικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις δερματικών φλεγμονών. Θεωρείται ότι ενισχύει τη σύνθεση του κολλαγόνου, σημαντικού συστατικού για την υγεία του δέρματος και των μαλλιών. Επιπλέον, πιστεύεται ότι επιταχύνει τον μηχανισμό επούλωσης του τραυματισμένου δέρματος και ότι έχει επίδραση στην αποχρωμάτωση των καφέ κηλίδων. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι το αιθέριο έλαιο του κρίταμου χρησιμοποιείται σε καλλυντικά σκευάσματα.
♦Τα ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα που περιέχονται στα φύλλα του θωρακίζουν την υγεία της καρδιάς και προστατεύουν από καρδιαγγειακές παθήσεις. |
Ανήκει στις τροφές που ανοίγουν την όρεξη.
♦Το έγχυμα από τα φύλλα και τους βλαστούς του έχει αποτοξινωτική και διουρητική δράση, ενώ χρησιμοποιείται και ως εμμηναγωγό.
♦Το αιθέριο έλαιο του έχει αντιμικροβιακές και αντισηπτικές ιδιότητες, ενώ του αποδίδεται και αφροδισιακή δράση.
♦Μελέτες δείχνουν ότι ο κρίταμος, λόγω των βιοενεργών ουσιών που περιέχει, στο μέλλον θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τη βιομηχανία τροφίμων ως συντηρητικό τροφίμων ή από τη φαρμακοβιομηχανία για τη δημιουργία νέων αντιβιοτικών.

Συνταγές με κρίταμο

Πατατοσαλάτα με κρίταμο

Υλικά (για 4 άτομα)
♠ 6 πατάτες
♠ 40 γρ. κρίταμο
♠ 1 σκελίδα σκόρδο
♠ 1 κρεμμύδι

♠ 1 αγγούρι

♠ ραπανάκια (προαιρετικά)
♠ 1 κουταλάκι μουστάρδα
♠ 1/2 φλιτζάνι ελαιόλαδο
♠  χυμό ενός λεμονιού

Εκτέλεση

♦ Βράζουμε τις πατάτες και τις κόβουμε σε κομμάτια.
♦ Ψιλοκόβουμε το κρεμμύδι και το σκόρδο και τα ανακατεύουμε με τη μουστάρδα, το ελαιόλαδο, τον χυμό λεμονιού και τον κρίταμο σε μικρά κομμάτια. Προσθέτουμε το αγγούρι και τα ραπανάκια πάνω στα κομμάτια πατάτας, περιχύνουμε με το μείγμα μουστάρδας-ελαιολάδου και πασπαλίζουμε με το φρεσκοτριμμένο πιπέρι.

Κρίταμος τουρσί

Υλικά
♠ 500 γρ. κρίταμο (τρυφερά βλαστάρια με τα φύλλα τους)
♠ 1 λίτρο νερό
♠ 2 φλιτζάνια τσαγιού λευκό ξύδι
♠ 2 κουταλιές αλάτι
♠ 4-5 σκελίδες σκόρδο

Εκτέλεση 

♦ Πλένουμε σχολαστικά τον κρίταμο.
♦ Σε μια κατσαρόλα βράζουμε το νερό με το ξίδι. Μόλις πάρει βράση το ξιδόνερο, ρίχνουμε τον κρίταμο και τον ζεματίζουμε για 1 λεπτό.
♦ Τον βγάζουμε και τον στραγγίζουμε σε μια λεκάνη, αλλά κρατάμε το ξιδόνερο και το αφήνουμε να κρυώσει.
♦ Μοιράζουμε τον κρίταμο μαζί με το κρύο ξιδόνερο σε 2 γυάλινα βάζα, ρίχνοντας στο καθένα από μια κουταλιά αλάτι.
♦ Προσθέτουμε τις σκελίδες σκόρδου και τα κλείνουμε με προσοχή.

Αν θέλουμε, μπορούμε να προσθέσουμε αρωματικά της αρεσκείας μας (π.χ. άνηθο).

Πηγή: www.naturanrg.gr

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *