mazikos-tourismos-paralia-anthropoi-thalassa-Naturanrg

Μαζικός Τουρισμός; Ευχαριστώ, δεν θα πάρω!

Αναρτήθηκε στις: Κατηγορίες: Green, Life, Αποδράσεις, Περιβάλλον

Στη Βαρκελώνη, στη Βενετία, στο Άμστερνταμ, οι ντόπιοι καλούν πλέον τους τουρίστες να φύγουν από τις πόλεις τους. Ακόμα όμως και στα δημοφιλή ελληνικά νησιά -που έως και τις μέρες μας οι κάτοικοι καλωσόριζαν τουρίστες χαμηλού επιπέδου «αποδεχόμενοι» να καταστρέφουν σιγά-σιγά τον τόπο τους- αρχίζουν να δυναμώνουν οι φωνές για τις αρνητικές επιπτώσεις του μαζικού τουρισμού.

της Μαρίας Γκέκα

Μαζικός τουρισμός: Αυτό το φαινόμενο, που γιγαντώνει χρόνο το χρόνο τα τελευταία χρόνια φαίνεται πως «καταπίνει» ανεπιστρεπτί σπουδαίους αρχαιολογικούς τόπους, πολιτιστικά μνημεία αλλά και τους πιο όμορφους τόπους του  πλανήτη μας- συμπεριλαμβανομένου και της χώρας μας.

venetia-plateia-agiou-markou
Bενετία: Πλατεία Αγίου Μάρκου, το απόλυτο αδιαχώρητο! Πλέον, η Βενετία επιβάλλει τέλος εισόδου Οι ημερήσιοι επισκέπτες θα πρέπει να καταβάλλουν 3 ευρώ το άτομο για να εισέλθουν στη Βενετία ενώ το ποσό θα αυξηθεί στα 6-10 ευρώ στις αρχές του 2020

Sun, Sea, Sand και Service

Ο μαζικός τουρισμός είναι φαινόμενο του τελευταίου αιώνα, που προήλθε από την μεγάλη άνοδο των εισοδημάτων μετά την Βιομηχανική Επανάσταση. Πριν από αυτή, τα ταξίδια πολιτιστικού ή ψυχαγωγικού χαρακτήρα ήταν αποκλειστικό προνόμιο λίγων εκλεκτών περιηγητών, συνήθως αριστοκρατών.

Εμφανίζεται έντονα για πρώτη φορά στη Νότια Ευρώπη, την Καραϊβική, τις δεκαετίες του 1960 και 1970. Πλέον, ο τουριστικός κλάδος αποτελεί αναμφισβήτητα έναν από τους μεγαλύτερους οικονομικούς κλάδους στον κόσμο. Ο μαζικός τουρισμός, είναι το είδος εκείνο του τουρισμού στο οποίο ο επισκέπτης απολαμβάνει παθητικά αυτά που του προσφέρουν οι οργανωμένες διακοπές, με κύριο αντικείμενο τον ήλιο, τη θάλασσα, και τις υπηρεσίες των ξενοδοχείων. Ο μαζικός τουρισμός, εκφράζεται από τη διεθνή τουριστική «φιλολογία» με τα 4 «S» (sun, sea, sand και service). Ο οργανωμένος μαζικός τουρισμός είναι ένας παθητικός τύπος διακοπών όπου ο επισκέπτης είναι απλός παρατηρητής και όχι περιηγητής, και προκαλεί αρνητικές περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις στις περιοχές που επισκέπτεται.

Σήμερα το 30% του παγκόσμιου τουρισμού καταλήγει στη Μεσόγειο

Tο 1990, οι Μεσογειακές χώρες φιλοξένησαν 35 εκατομμύρια τουρίστες. Το 2025 προβλέπεται ο αριθμός αυτός να ανέλθει στα 353 εκατομμύρια ετησίως! Οι επιπτώσεις αυτής της δραστηριότητας είναι τεράστιες, η κατανάλωση φυσικών πόρων απειλητική. Ήδη το 85% των ακτών της Ευρώπης (που φιλοξενούν τα δύο τρίτα της Ευρωπαϊκής τουριστικής βιομηχανίας) βρίσκονται σε άμεσο κίνδυνο περιβαλλοντικής και οικονομικής κατάρρευσης από την υπερ-ανάπτυξη (UNEP 2002).

Οι ακτές της Μεσογείου, όπου ζουν 150 εκατομμύρια άνθρωποι τα πάντα βράζουν. Δημογραφικό, τουρισμός, ιχθυοκαλλιέργειες και μόλυνση, όλα προχωρούν με μεγάλη ταχύτητα και η Μεσόγειος καταστρέφεται.

Η μη αναστρέψιμη υποβάθμιση των πολιτιστικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών χαρακτηριστικών ενός τουριστικού προορισμού από την άναρχη και άνευ ορίων τουριστική ανάπτυξη, οδηγεί σταδιακά στην παρακμή των τουριστικών περιοχών. Και το … σημαντικότερο τα περισσότερα από τα χρήματα δεν παραμένουν στον τόπο όπου δαπανώνται, αλλά πηγαίνουν πίσω στις μεγάλες επιχειρήσεις, στις αλυσίδες των μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων που έχουν καταλάβει τις πιο όμορφες περιοχές του πλανήτη.

Διαβάστε επίσης, ελληνικά νησιά ανόθευτης ομορφιάς

Γνωρίζετε ότι…

  • Το όρος Έβερεστ έχει αρχίσει να μετατρέπεται σε σκουπιδότοπο από τους τουρίστες που το κατακλύζουν.
  • Το Σινικό Τείχος της Κίνας έχει υποστεί τόση κακομεταχείριση από τη μαζική εισβολή των τουριστών που έχει αρχίσει να καταρρέει σε διάφορα σημεία. Οι περίφημες παραλίες του Μπαλί είναι επίσης γεμάτες με σκουπίδια.
  • Η αρχαία πόλη Μάτσου Πίτσου στο νότιο Περού έχει τόσο μεγάλο αριθμό επισκεπτών που οι αρχαιολόγοι ανησυχούν για τη διατήρηση του χώρου.
  • Το Αγκουας Καλιέντες, η ιερή ακρόπολη των Ινκας είναι πλέον μια πόλη 4.000 ανθρώπων με ξενοδοχεία πέντε αστέρων.
  • Το πιο τρανταχτό παράδειγμα των αρνητικών επιπτώσεων του τουρισμού, ίσως, είναι η Βενετία, που κινδυνεύει να μετατραπεί σε πόλη «φάντασμα» Κάθε χρόνο 1.000 κάτοικοι εγκαταλείπουν την πόλη τους, επειδή τα ενοίκια και το κόστος ζωής συνεχίζουν να ανεβαίνουν και οι ορδές των τουριστών κάνουν αδύνατη τη ζωή τους.

Η «τουρισμοφοβία» (tourism-phobia) είναι ίσως η λέξη των τελευταίων χρόνων.

tourismos-fobia-nekrokefali-NaturanrgΠλέον, οι κάτοικοι πολλών ευρωπαϊκών πόλεων είναι αποφασισμένοι να μην δέχονται τις ορδές των τουριστών που κατακλύζουν τις πόλεις τους, 12 μήνες το χρόνο. Στη Βαρκελώνη, στη Βενετία, τώρα και στο Άμστερνταμ τα κινήματα κατά των τουριστών έχουν αναπτυχθεί στα επίπεδα της ακτιβιστικής δράσης.

Τι γίνεται στην Ελλάδα;

Λίγο καιρό πριν, ένα δημοσίευμα της γαλλικής εφημερίδας Le Figaro, αναφερόταν στις δυσμενείς επιπτώσεις που θα έχει και για τη χώρα μας ο μαζικός τουρισμός.  Το επίμαχο άρθρο συνοδευόταν από μία χαρακτηριστική φωτογραφία: το υπέροχο ηλιοβασίλεμα στην καλντέρα της Σαντορίνης, με τη γαλλική εφημερίδα να επισημαίνει ότι κάθε χρόνο χιλιάδες τουρίστες στριμώχνονται στην Σαντορίνη για να απολαύσουν το διάσημο ηλιοβασίλεμα.

Η περίπτωση της Σαντορίνης είναι απολύτως ενδεικτική. Το πιο φωτογραφημένο ηλιοβασίλεμα του πλανήτη έφερε πολύ χρήμα, αλλά μοιάζει να γυρίζει μπούμερανγκ με έναν αδιανόητα παράξενο τρόπο.

Μπορεί λοιπόν ο τουρισμός να αποτελεί τη «βαριά βιομηχανία» της χώρας μας, όμως ήδη σε πολλές περιοχές εκφράζονται φόβοι για τις επιπτώσεις της μαζικής εκδοχής του. Παράδειγμα τα Μάλια της Κρήτης, που τα τελευταία χρόνια συγκεντρώνουν ορδές νεαρών τουριστών που θέλουν να ξεφαντώσουν χωρίς όρια. Το ίδιο συμβαίνει στην Ζάκυνθο, στο Φαληράκι της Ρόδου, στον Κάβο της Κέρκυρας!!!

Αυτός ο ασύδοτος, μαζικός τουρισμός φέρνει πραγματικά κέρδη στη χώρα μας ή υποβιβάζει, ευτελίζει το φυσικό μας πλούτο; Σίγουρα το δεύτερο!

Πώς να προχωρήσουμε παραπέρα;

Οι όροι “υπεύθυνος τουρισμός” και “αειφόρος τουρισμός” δείχνουν ότι αυτό είναι η μόνη λύση στο πρόβλημα. Ως αειφόρος χαρακτηρίζεται ο τουρισμός που ενισχύει την απασχόληση και τη δημιουργία εισοδήματος στις τοπικές κοινωνίες, μειώνοντας ταυτόχρονα τις αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, στον πολιτισμό, στην αισθητική.

Είναι, όμως, εφικτός ο αειφόρος τουρισμός;

Ναι, λέει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού, ήδη υπάρχουν περιοχές που προχωρούν με επιτυχία σε αυτή την κατεύθυνση. Αρκεί να συνεργαστούν όλοι, ο δημόσιος και ο ιδιωτικός τομέας, να δραστηριοποιηθούν οι Τοπικές Αρχές και να αναλάβουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο που έχουν στον καθορισμό του αναπτυξιακού μοντέλου της περιοχής τους.

Η τουριστική ανάπτυξη της κάθε περιοχής είναι μοναδική και οφείλει η τοπική κοινωνία να έχει τον πρώτο λόγο, έχοντας όμως συνειδητοποιήσει πόσο απαραίτητη είναι η διατήρηση του περιβάλλοντος, της αισθητικής του χώρου, του πολιτισμού και της ιστορίας.

…Κι όμως, υπάρχουν μέρη στην Ελλάδα μας, που παραμένουν αυθεντικά

Είναι άμεση ανάγκη να υιοθετηθούν επαρκή συστήματα διαχείρισης και διατήρησης των φυσικών πόρων, να γίνουν οι σωστές υποδομές (π.χ. διαχείριση λημμάτων και απορριμμάτων, εξοικονόμηση νερού και ενέργειας κ.ά.) και να προστατευτεί η ιστορική/πολιτιστική κληρονομιά και οι κοινωνικές δομές κάθε τόπου. Αλλά και οι τουρίστες/ επισκέπτες πρέπει να είναι ενημερωμένοι για τις επιπτώσεις της συμπεριφοράς τους στους τουριστικούς προορισμούς. Πρέπει να μπορούν να προσαρμόσουν τις καταναλωτικές τους συνήθειες στην ανάγκη προστασίας των φυσικών πόρων της περιοχής που επισκέπτονται.

Πηγή: Naturanrg#106, www.naturanrg.gr

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *