Πνευματική Τοξοβολία: Στοχεύοντας στον Εσωτερικό Εαυτό με το Oṃ. Στην πρακτική του γιόγκα μαθαίνουμε ότι η αληθινή μας φύση είναι η Αιώνια, Αγνή Συνείδηση.
♣ της Μαρίας Χρυσοχεράκη, Πιστοποιημένη δασκάλα Iyengar yoga (Level 3), goldy.yogaonline@yahoo.gr
Φωτογραφίες: Κωνσταντίνος Κωστούρος
Ο Πατάντζαλι λέει:
«Draṣṭuḥ svarūpe’vasthānam» — (Μέσω του γιόγκα) ο Θεατής παραμένει στην αληθινή του φύση.
Τί σημαίνει στην πράξη αυτή η βαθιά ιδέα;
Γιατί, πρέπει να παραδεχτούμε, ότι υπάρχει μια τεράστια απόσταση ανάμεσα στο να κατανοείς κάτι — και στο να το ζεις. Όταν στρέφομαι προς τα μέσα… δεν βλέπω τον Μπράχμαν. Στη θεωρία, ακούγεται υπέροχο — Είμαι αιώνια. Είμαι καθαρή συνείδηση. Αλλά στην πράξη, συνεχώς μπερδεύω τις σκέψεις και τα συναισθήματά μου — με τον εαυτό μου. Συνεχώς ταυτίζομαι με το μεταβαλλόμενο — όχι με το αιώνιο. Μου λένε ότι είμαι η Θεατής — αμετάβλητη, απρόσβλητη. Αλλά συνεχώς παγιδεύομαι σε όσα βλέπω. Πού βρίσκεται η Θεατής μέσα σε όλα αυτά; Πώς μπορούμε να βιώσουμε αυτήν την αιώνια, καθαρή συνείδηση; Η απάντηση, για μένα, αρχίζει με έναν ήχο. Όχι οποιονδήποτε ήχο — αλλά έναν που λέγεται ότι περιέχει την ουσία όλων των άλλων: ο ήχος του Oṃ.
Πιθανώς έχουμε ακούσει αυτό το διάσημο απόφθεγμα: «Το σώμα είναι το τόξο, η Άσανα είναι το βέλος και η Ψυχή είναι ο στόχος.» — B.K.S. Iyengar (Guruji).
Αλλά γνωρίζατε ότι η προέλευση του βρίσκεται στις Ουπανισάδες; «Oṃ είναι το τόξο, ο Εαυτός είναι το βέλος, και ο Μπράχμαν είναι ο στόχος. Όταν ο στόχος χτυπηθεί με αδιάσπαστο νου, η/ο αναζητήτρια/τής ενώνεται με τον Μπράχμαν.» — Μουντάκα Ουπανισάντ (2.2.4)
Για να πετύχουμε αυτόν τον εσωτερικό στόχο, πρέπει να σταθεροποιήσουμε τον νου και να τραβήξουμε τη χορδή προς τα μέσα — σαν να απομακρυνόμαστε από τους περισπασμούς του κόσμου.
Πώς στρέφομαι προς τα μέσα;
Η εύλογη ερώτηση που προκύπτει είναι: Πώς στρέφομαι προς τα μέσα; Ψάλλοντας το Oṃ, είναι η γρήγορη απάντηση. Ξεκινάμε κάθε μάθημα με τον ήχο του Oṃ. Είναι μια γνώριμη τελετουργία. Στην αρχή, μπορεί να μοιάζει σαν τυπικότητα. Αλλά με τον καιρό, παρατηρούμε κάτι διακριτικό να συμβαίνει: Ο εσωτερικός θόρυβος αρχίζει να καταλαγιάζει. Η αναπνοή γίνεται πιο ομαλή. Ο νους αρχίζει να στρέφεται προς τα μέσα. Συμβαίνει μια εσωτερική μετατόπιση.
Ο Πατάντζαλι, στα Yoga Sūtras, εισάγει το Oṃ όχι απλώς ως έναν ήχο, αλλά ως άμεσο μέσο σύνδεσης με τον Εσωτερικό Εαυτό. Μας λέει ότι αν επαναλαμβάνουμε το Oṃ με νόημα και συναίσθημα θα αρχίσουμε να προσεγγίζουμε τον Εαυτό. Οι ταραχές που θολώνουν τον νου θα χάσουν τη δύναμή τους.
Στην Māṇḍūkya Ουπανισάδ μαθαίνουμε ότι το Oṃ δεν είναι απλώς ένας ήχος, αλλά ολόκληρο το ταξίδι της συνείδησης.
Εκεί αναλύεται η συλλαβή Oṃ σε τέσσερα μέρη — A, U, Ṃ και τη Σιωπή που ακολουθεί —
και το καθένα αποκαλύπτει ένα βαθύτερο επίπεδο της εμπειρίας μας.*
Διαβάστε ακόμα ⇒ Αγκαλιάζοντας την αλλαγή: Εμμηνόπαυση και Γιόγκα
Βουτώντας στον ωκεανό του Oṃ
Το ταξίδι της συνείδησης μπορεί να γίνει κατανοητό με την παρακάτω μεταφορά:
Α είναι τα κύματα στην επιφάνεια του ωκεανού – ο εξωτερικός, ορατός κόσμος.
U είναι κάτω από την επιφάνεια του ωκεανού, όπου το φως καταφέρνει να διαπερνά – ο κόσμος των σκέψεων και των ονείρων.
Ṃ είναι ο βαθύς ωκεανός – αχανής, σκοτεινός, η αδιατάρακτη κατάσταση του βαθύ ύπνου.
Σιωπή είναι το ίδιο το νερό – χωρίς αυτό ο ωκεανός δεν υπάρχει.
Το Oṃ δεν είναι απλώς ένας ήχος που ψάλλουμε — είναι ένας ολοκληρωμένος χάρτης της συνείδησης, μια πνευματική τοξοβολία, όπου το Oṃ είναι το τόξο, ο Εαυτός είναι το βέλος και ο Εσωτερικός Εαυτός είναι ο στόχος.
Μέσα από το Α, αρχίζουμε να γνωρίζουμε τον κόσμο.
Μέσα από το U, στρεφόμαστε προς τα μέσα για να εξερευνήσουμε τον νου.
Μέσα από το Ṃ, αναπαυόμαστε στην ηρεμία της δυνητικής πληρότητας.
Μέσα από τη Σιωπή, ρίχνουμε μια ματιά στον αμετάβλητο Εαυτό.
Oṃ και Ολοκλήρωση στην Πρακτική του Γιόγκα
Η διαδικασία του να ενσωματώνουμε το O στην πρακτική του Γιόγκα είναι μια ολοκληρωμένη διαδικασία αυτογνωσίας. Δεν είναι απλώς το να εκτελούμε στάσεις ή να αναπνέουμε σωστά, αλλά το να επιτρέπουμε στον ήχο και την έννοια του Oṃ να διαποτίσουν κάθε στιγμή της πρακτικής. Κάθε στάση, κάθε αναπνοή, κάθε σκέψη, μπορεί να γίνει ένας τρόπος να συνδεθούμε με το βαθύτερο νόημα του Oṃ, το οποίο δεν είναι κάτι ξεχωριστό από εμάς, αλλά κάτι που είναι ήδη εγγενές στη φύση μας.
Τελικές Σκέψεις: Πνευματική Τοξοβολία με το Oṃ
Κάθε μέρος του Oṃ ανοίγει μια πόρτα — στην εμπειρία, στην πρακτική, στη διδασκαλία.
Οι πόρτες αυτές μας καθοδηγούν από την επιφάνεια στο βυθό, από τη δράση στην ηρεμία, από την μορφή στην παρουσία.
Το Oṃ δεν μας οδηγεί σε κάτι καινούριο — μας επιστρέφει σε αυτό που πάντα ήμασταν.
Ο Εαυτός αποκαλύπτεται όταν τα πάντα γίνονται ήσυχα.
Άφησε τον ήχο να σε οδηγήσει.
Άφησε τη σιωπή να σε κρατήσει.
Άφησε την/τον Παρατηρήτρια/τή να παραμείνει στη δική του αληθινή φύση.
*Στη σανσκριτική, υπάρχει ένας γραμματικός κανόνας που ονομάζεται Sandhi, ο οποίος ρυθμίζει το πώς συνδυάζονται οι ήχοι. Ένας από αυτούς τους κανόνες είναι: A + U = O Το βλέπουμε αυτό σε πολλά ονόματα άσανα. Για παράδειγμα: Pārśva + uttānāsana = Pārśvottānāsana. Με τον ίδιο τρόπο: A + U + Ṃ = Oṃ


