Pramāṇa: Είναι αυτό που πιστεύεις στ’ αλήθεια ή απλώς σε βολεύει;

Pramāṇa: Είναι αυτό που πιστεύεις στ’ αλήθεια ή απλώς σε βολεύει; Στον θόρυβο της καθημερινότητας, το μυαλό μας λειτουργεί σαν ένας ακούραστος αφηγητής. Μας λέει ιστορίες για το ποιες είμαστε, τι αξίζουν οι άλλοι και πώς λειτουργεί ο κόσμος. Αλλά πόσο συχνά σταματάμε για να αναρωτηθούμε: «Αυτό που σκέφτομαι είναι αλήθεια ή είναι απλώς μια βολική εξήγηση;» Στη φιλοσοφία του γιόγκα, η απάντηση βρίσκεται σε μια θεμελιώδη έννοια: την Pramāṇa.

♣ της Μαρίας Χρυσοχεράκη, Πιστοποιημένη δασκάλα Iyengar yoga (Level 3), goldy.yogaonline@yahoo.gr

Τι είναι η Pramāṇa;

Στα Yoga Sutras του Patanjali, η Pramāṇa ορίζεται ως η «Ορθή Γνώση». Είναι μία από τις πέντε διακυμάνσεις του νου (vrittis). Για να θεωρηθεί κάτι ως ορθή γνώση, η παράδοση του γιόγκα μάς λέει ότι πρέπει να προέρχεται από τρεις πηγές:

1. Pratyaksha (Άμεση αντίληψη): Αυτό που βιώνουμε με τις αισθήσεις μας εδώ και τώρα.
2. Anumana (Λογική εξαγωγή): Το συμπέρασμα που βγάζουμε βάσει στοιχείων (π.χ. βλέπω καπνό, άρα υπάρχει φωτιά).
3. Agama (Αξιόπιστη μαρτυρία): Γνώση από έγκυρες πηγές ή δασκάλους που έχουν ήδη κατακτήσει την αλήθεια.

Η παγίδα της «Βολικής Αλήθειας»

Το πρόβλημα ξεκινά όταν μπερδεύουμε την Pramāṇa με την Viparyaya (την εσφαλμένη γνώση). Συχνά, το μυαλό μας επιλέγει να πιστέψει κάτι όχι επειδή είναι αληθές, αλλά επειδή εξυπηρετεί το εγώ μας ή μας προστατεύει από μια άβολη πραγματικότητα.

• Είναι πιο εύκολο να πιστέψουμε ότι «η τάδε με αντιπαθεί» (υπόθεση), παρά να παραδεχτούμε ότι νιώθουμε ανασφάλεια.
• Είναι πιο βολικό να λέμε «δεν έχω χρόνο για εξάσκηση», παρά να αναγνωρίσουμε ότι δεν έχουμε θέσει σωστές προτεραιότητες.

Η Pramāṇa μας καλεί σε μια πνευματική ειλικρίνεια. Μας ζητά να γίνουμε «ντετέκτιβ» των ίδιων μας των σκέψεων.

Διαβάστε ακόμα ⇒Ευτυχία: 8 Μαθήματα Ζωής από την Bhagavad-gita

Πώς να εφαρμόσεις την Pramāṇa στην καθημερινότητά σου

Η πρακτική του γιόγκα δεν σταματά στο στρώμα (mat). Η καλλιέργεια της ορθής γνώσης απαιτεί εγρήγορση:

• Αμφισβήτησε τις βεβαιότητές σου: Την επόμενη φορά που θα νιώσεις απόλυτη για κάτι, αναρωτήσου: «Πού βασίζω αυτή την πεποίθηση; Σε ακλόνητα στοιχεία ή σε μια παλιά μου προκατάληψη;»
• Αναζήτησε την καθαρότητα (Sattva): Όταν το μυαλό είναι ταραγμένο από θυμό ή άγχος, η αντίληψή μας θολώνει. Μην παίρνεις αποφάσεις όταν ο «καθρέφτης» του νου είναι γεμάτος σκόνη.
• Διαχώρισε το γεγονός από την ερμηνεία: Ένα γεγονός είναι ότι κάποιος δεν απάντησε στο μήνυμά σου. Η ερμηνεία ότι «με αγνοεί» είναι μια δική σου κατασκευή που ίσως δεν ανήκει στην Pramāṇa

Η αναζήτηση της Pramāṇa είναι μια πράξη απελευθέρωσης. Όταν σταματάμε να τρέφουμε το μυαλό μας με «βολικά ψέματα», αποκτάμε την απαραίτητη διαύγεια για να ζήσουμε με αυθεντικότητα. Η αλήθεια μπορεί μερικές φορές να είναι άβολη, αλλά είναι το μόνο έδαφος πάνω στο οποίο μπορεί να χτιστεί η πραγματική εσωτερική γαλήνη.

πηγή: natura nrg  natura nrg 151o