Xρησιμοποιούμε λιγότερο, ζούμε καλύτερα!

Xρησιμοποιούμε λιγότερο, ζούμε καλύτερα!

Αναρτήθηκε στις: Κατηγορίες: Green, Περιβάλλον

Το σύνθημα ήταν «χρησιμοποιούμε λιγότερο, ζούμε καλύτερα» και ο πιο εύγλωττος τρόπος για να το αποτυπώσει κανείς ήταν το Πλαστικό Τέρας:  ένα μεγάλο γλυπτό φτιαγμένο από σακούλες σούπερ μάρκετ, με ορθάνοικτο στόμα και γουρλωτά μάτια, το οποίο είχε στηθεί έξω από το κτήριο της Κομισιόν, στην καρδιά της Ευρώπης.

ρεπορτάζ: Κώστας Φωτίου

Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος ήταν φυσικά η ανακύκλωση, η οποία είναι πλέον η τρίτη σε τζίρο επιχείρηση παγκοσμίως, μετά το εμπόριο του πετρελαίου και των όπλων. Οι περισσότερες χώρες ρίχνουν όλο τους το βάρος στην ανακύκλωση κάθε πιθανού και απίθανου υλικού: η Γερμανία μάλιστα πρόκειται σύντομα να προμηθεύσει έναν κάδο ανακύκλωσης σε κάθε σπίτι της χώρας. Το κόστος σε πρώτη φάση θα είναι υψηλό. Η απόσβεσή του όμως θα είναι σύντομη και εντυπωσιακή.

Η σπάταλη διατροφή

Φανταστείτε μια έκταση ίση με 10 γήπεδα ποδοσφαίρου γεμάτη με αποφάγια. Τόση υπολογίζεται ότι είναι η ποσότητα φαγητού που πετιέται στα σκουπίδια κάθε μέρα στην Ευρώπη. Τεράστια απώλεια, ιδίως σε εποχές οικονομικής κρίσης. Το μέσο νοικοκυριό στην Ευρωπαϊκή Ένωση  θα ρίξει στον σκουπιδοτενεκέ το 20 έως 30 τοις εκατό των τροφίμων που έχει αγοράσει, είτε γιατί δεν καταναλώθηκε όλο στο καθημερινό τραπέζι  είτε γιατί πέρασε η ημερομηνία λήξης των προϊόντων. Πρόκειται για μια παράλογη σπατάλη, η οποία δεν αφορά μόνο το μέσο οικογενειακό προϋπολογισμό αλλά το μέλλον του ίδιου του πλανήτη: οι φυσικοί πόροι εξαντλούνται σε τέτοιο βαθμό που υπολογίζεται ότι στα μέσα του 21ου αιώνα, όταν ο πληθυσμός της γης θα έχει ξεπεράσει τα 9 δισεκατομμύρια ανθρώπους, θα χρειάζονται δύο πλανήτες για να τους θρέψουν όλους, αν τρώνε όλοι σύμφωνα με το δυτικό τρόπο διατροφής ή ενάμισης πλανήτης, αν όλοι επέλεγαν την ασιατική κουζίνα. Και να μην ξεχνά κανείς ότι υπάρχει και η ηθική διάσταση: εκατοντάδες τόνοι φαγητού  στα σκουπίδια, όταν εκατομμύρια άνθρωποι υποσιτίζονται.

Υπάρχει λύση;

Το θέμα απασχολεί φυσικά και τις εταιρείες τροφίμων, οι οποίες στρέφονται όλο και περισσότερο σε συσκευασίες που ταιριάζουν στις καταναλωτικές δυνατότητες των πελατών τους: οι μεγάλες οικογενειακές συσκευασίες εξακολουθούν να έχουν την καλύτερη σχέση ποσότητας-τιμής,  όμως πλέον οι εταιρείες προσπαθούν να περιορίσουν το κόστος  και σε μικρότερες, ατομικές συσκευασίες –  δεν θα αργήσει μάλιστα ο καιρός που κάποιοι καταναλωτές θα χρησιμοποιούν κουπόνια:  θα αγοράζουν δηλαδή ένα προϊόν στη μεγάλη συσκευασία, αλλά θα παραλαμβάνουν μόνο ένα μέρος της ποσότητας. Το υπόλοιπο θα μπορούν να το παραλάβουν την επόμενη φορά με το κουπόνι που θα έχουν προμηθευτεί. Μακρινό σενάριο; Κάθε άλλο. Οι τεράστιες πολυεθνικές φαίνεται πως επανακαθορίζουν τους στόχους τους την εποχή της κρίσης.  Κάποιες προσανατολίζονται στη δημιουργία περισσότερων και μικρότερων καταστημάτων.  Η λογική είναι απλή: ο μέσος καταναλωτής αποφεύγει πλέον να πηγαίνει μια φορά την εβδομάδα σε ένα τεράστιο σουπερ μάρκετ, να γεμίζει ένα καλάθι και στο τέλος να πετά τα μισά. Αντίθετα, κερδίζει έδαφος η αγορά από μικρότερα καταστήματα, που επιπλέον παραμένουν ανοικτά και περισσότερες ώρες.

Brx,-green-week-2011-010Τι είναι το Rebound effect;

Μικρότερες συσκευασίες, λοιπόν, για να μην πετιούνται στα σκουπίδια τα τρόφιμα. Από την άλλη όμως, οι μικρότερες συσκευασίες συνεπάγονται περισσότερο περιτύλιγμα- πλαστικό, χαρτί κ.τ.λ. Κερδίζει λοιπόν το περιβάλλον σε κάτι, χάνει σε κάτι άλλο. Eίναι ένα φαινόμενο που αποκαλείται πλέον  rebound effect.  Σε ελεύθερη μετάφραση: το αντίθετο αποτέλεσμα.  Δείτε κάποια παραδείγματα: αγοράζουμε ενεργειακά αποδοτικότερους λαμπτήρες φωτισμού και νομίζοντας ότι κάνουμε οικονομία αφήνουμε περισσότερη ώρα τα φώτα αναμμένα.  Έχει παρατηρηθεί ότι από τότε που μπήκε στη ζωή μας η ανακύκλωση του χαρτιού, εκτυπώνουμε πολλαπλάσιες ποσότητες εγγράφων απ’ ό,τι πριν.

Συνετή χρήση, μειωμένο κόστος

Οι εταιρείες που χρησιμοποιούν αποδοτικά τις πρώτες ύλες, το νερό και άλλους συντελεστές παραγωγής των προϊόντων τους είναι σε θέση να μειώνουν το κόστος και να γίνονται ανταγωνιστικότερες. Ορισμένες βιομηχανίες ήδη εκσυγχρονίζονται και αποκομίζουν οφέλη. Για παράδειγμα, οι τσιμεντοβιομηχανίες αρχίζουν να χρησιμοποιούν εναλλακτικά καύσιμα και πρώτες ύλες, καθώς και ανακυκλωμένα απόβλητα, για να μειώσουν τις εκπομπές CO2, το κόστος ενέργειας και τα απόβλητά τους. Η αποτελεσματικότερη χρήση των φυσικών πόρων της γης εντάσσεται στους κοινούς στόχους των χωρών της ΕΕ για την κλιματική αλλαγή, την ενέργεια, τις μεταφορές, τις πρώτες ύλες, τη γεωργία, την αλιεία, τη βιοποικιλότητα.

Η Ευρώπη του 2020!

Η πραγμάτωση μιας Ευρώπης που χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τους πόρους της είναι μία από τις προτεραιότητες της Ε.Ε., στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για βιώσιμη ανάπτυξη και απασχόληση. Η πιο χαρακτηριστική εικόνα στην Πράσινη Εβδομάδα ήταν το solar impulse. Ένα αεροσκάφος που κινείται αποκλειστικά από την ηλιακή ενέργεια.  Έχει τις διαστάσεις ενός airbus, ζυγίζει όσο ένα Ι.Χ. αυτοκίνητο και καταναλώνει τόση ενέργεια όσο και ένα scooter, όπως έλεγε και η εμπνευσμένη διαφήμιση του ηλιακού αεροσκάφους στο αεροδρόμιο των Βρυξελλών. Πράγματι, η παρθενική πτήση του solar impulse από την Ελβετία στο Βέλγιο ήταν  η αισιόδοξη ματιά προς το μέλλον.  Στην Πράσινη Εβδομάδα όμως, δεν ήταν λίγοι αυτοί που κοίταζαν το παρόν με απαισιοδοξία. Γιατί ακόμα και σήμερα, για παράδειγμα οι περισσότεροι ψαράδες πετάνε πίσω στη θάλασσα περίπου τα μισά από τα ψάρια που πιάνουν- νεκρά φυσικά. Είτε γιατί στα δίχτυα τους πιάστηκαν είδη που δεν είναι αρκούντως εμπορικά, είτε γιατί ξεπέρασαν την επιτρεπόμενη ποσότητα αλιείας. Έως ότου λοιπόν αλλάξει κάτι- όχι μόνο οι πολιτικές, αλλά κυρίως οι αντιλήψεις, οι Πράσινες Εβδομάδες θα θυμίζουν περισσότερο ασκήσεις επί χάρτου- έστω κι ανακυκλωμένου…

Πηγή: NaturaNrg #18

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *